ساختار نظام آموزشی در کانادا

ساختار سازمانی نظام آموزشی

نظام آموزشی و ساختارآن درایالات و قلمروهای کانادا به کلی با یکدیگرمتفاوت اند.اما به طورکلی میتوان گفت نظامهای آموزشی کشورکانادا ازیک دوره پیش دبستانی با مدت زمانی1تا2سال؛مقطع آموزش ابتدایی با مدت زمان 5 تا 8سال و مقطع آموزش متوسطه، تا پایان پایه12تحصیلی؛متشکل شده است .

سیاست های آموزشی

از آنجاییکه وظیفه رسیدگی و نظارت برحوزه آموزش درکشورکانادا به طور کامل درحوزه اختیارات ایالات وقلمروهای کشور قرار دارد از این روی هیچگونه نظام آموزشی فدرالی در این کشور وجود ندارد.به دیگر سخن نوعی تعهد ملی نسبت به حوزه آموزش دراین کشور به چشم خورده وآموزش پایه برای کلیه شهروندان کانادایی آزاد و رایگان می باشد.البته دراین میان هر ایالت با وجود تشایه در اغلب زمینه ها با سایر ایالات،علائق منطقه ای خاص خود را نیزدنبال مینماید.درحوزه آموزش عالی، موسسات به دو دسته کالج های ایالتی ودانشگاه ها تقسیم میگردند..درکشورکانادا تفاوتهای عمده ای میان نظام آموزشی ایالات مختلف مشهود میباشد.به نحویکه درکشورکانادا برخلاف سایرکشورها که کلاس4دبیرستان آخرین سال تحصیلی مقطع متوسطه محسوب میگردد؛ درکشورکانادا براساس قوانین خاص ایالتی هرایالت پایان مقطع متوسطه در ایالات مختلف از سال11تا13ادامه می یابد.آموزش عالی درکشورکانادا ازطریق موسسات آموزش عالی تحت عناوین ذیل به دانشجویان ارائه میگردد :

1.دانشگاه های ایالتی

2.دانشکده های ایالتی

3.کالج های ایالتی

4.کالج های کاربردی

5.موسسات غیررسمی فنی وحرفه ای

ازآنجاییکه اغلب دانشگاهها و مراکزآموزش عالی کشورکانادا به صورت گسترده ازمحل بودجه ملی تأمین اعتبار میگردند از این روی دانشجویان خارجی قادر خواهند بود با پرداخت شهریه ناچیزازدوره های آموزش عالی پیشرفته برخوردارگردند.در دانشگاهها حیطه وسیعی ازدوره های آموزشی ومدارک علمی متنوع من جمله کارشناسی، کارشناسی ارشد،دکتری وگواهینامه فنی وحرفه ای ارائه میگردد.درنظام آموزشی کشورکانادا سعی براین است که دانش آموزان به روشهای مختلف درمدارس دولتی تحصیل نمایند بطوریکه دربرخی موارد مطابق با نیازدانش آموزان برنامه های آموزشی جداگانه ای پیش بینی شده (سیستم جداسازی)و یا ازبرنامه های عادی آموزشی برخوردار میگردند.(سیستم تلفیق ). 

ساختار نظام آموزشی

نهادهای مرکزی آموزشی

مسئولیت اداره و رسیدگی برامورآموزشی کشورکانادا برعهده هریک از10 ایالت و2 قلمرو کشور می باشد. ازاینروی،باوجودیکه ساختارهای آموزشی سراسرکشورکانادا تاحدودی مشابه یکدیگرمیباشد با اینحال هریک از10 ایالت و2 قلمرو کشور ازلحاظ حقوقی درقبال خدمات رسانی فرهنگی وتاریخی به کسب تکلیف از دپارتمان ملی آموزش مبادرت مینمایند.

مقاطع آموزشی پیش دبستانی و ابتدایی ومتوسطه

مقطع آموزش پیش دبستانی

اغلب ایالتهای کشورکانادا به ارائه برنامه های آموزشی1ساله مقطع آموزشی پیش دبستانی به کودکان5 ساله مبادرت می نمایند.گفتنی است که رسیدگی ونظارت برامور آموزشی  مقطع آموزشی فوق برعهده مقامات آموزشی محلی میباشد.

اصلی ترین هدف مقطع آموزشی پیش دبستانی درکشورکانادا رشدجسمانی، ذهنی، اجتماعی و عاطفی کودکان کانادایی به بهترین نحو میباشد.مقطع آموزشی فوق1تا2 سال به طول انجامیده وسنین4 تا 5سالگی را شامل میگردد. گفتنی است که مقطع آموزش پیش دبستانی دراغلب ایالات کشورکانادا اجباری نبوده و به طور رایگان ارائه میگردد.

مقاطع آموزش ابتدایی و متوسطه

مقطع آموزشی ابتدایی درکشورکانادا5 تا 8 سال به طول می انجامد. سن شروع دوره آموزشی مذکوردرنظام آموزشی ایالات کشورمتفاوت است؛اما به طور متوسط سن ورود سن6 سالگی است.گفتنی است که گذراندن مقطع آموزش ابتدایی برای کلیه شهروندان کانادایی اجباری و رایگان میباشد.مدت زمان ارائه دروس آموزشی درمقطع آموزش ابتدایی به طور متوسط 27 ساعت در هفته میباشد. امکانات آموزشی تا پایان مقطع آموزشی متوسطه،برای کلیه شهروندان کانادایی و افراد غیربومی مستقر درکشور آزاد بوده وهیچ گونه هزینه ای در برندارد.این دوره آموزشی معمولا تا سن18سالگی به طول می انجامد. سنین دوره های آموزشی پایه از ایالتی به ایالت دیگر متفاوت بوده وعموماً از سنین6یا7سالگی آغاز شده و درسن16 سالگی یا 18 به اتمام می رسد.دراغلب ایالتهای کشور،مقطع آموزش ابتدایی6 تا7 سال به طول می انجامد.پس ازاین دوره درمقطع آموزش متوسطه رشته های تحصیلی متنوعی نظیررشته های مختلف فنی حرفه ای و تئوریک به دانش آموزان ارائه میگردد. سن آغاز و پایان مقطع آموزشی متوسطه درکشورکانادا به تبع متناوب بودن مدت زمان مقطع آموزش ابتدایی؛ متفاوت میباشد؛اما عموما  دوره آموزشی مذکور مقاطع آموزشی کشور تا پایان پایه12را شامل میگردد. درمرحله گذارازمقطع آموزش ابتدایی به مقطع آموزش متوسطه ازایالتی به ایالت دیگرمتفاوت میباشد.به عنوان مثال، درایالت کبک، مقطع آموزش متوسطه11سال تحصیلی را شامل میگردد.درایالت انتاریو،جهت ورود به مراکزآموزش عالی ودانشگاه های ایالتی گذراندن6 واحد آموزش دانشگاهی الزامیست.گفتنی است که6 واحد آموزشی مذکور درطول دوره آموزشی4ساله مقطع متوسطه ویادرخلال آموزش تکمیلی1ساله پس از اتمام مقطع آموزشی متوسطه ارائه میگردد.

نرخ ثبت نام دانش آموزان در مقاطع مختلف آموزش پایه

بنابرآخرین آماربدست آمده درسال1995؛ نرخ ناخالص ثبت نام درمقاطع مختلف آموزشی کشور کانادا به شرح ذیل میباشد:

مقطع آموزش پیش دبستانی: 64 درصد

مقطع آموزشی ابتدایی:7/97درصد   

مقطع آموزشی متوسطه:106 درصد

گواهینامه آموزشی دیپلم متوسطه

مدرک تحصیلی دیپلم پس ازاتمام مقاطع آموزشی ابتدایی و متوسطه و پس ازبررسیهای1تا2ساله به دانشجویان اعطا میگردد. گواهینامه پایان دوره متوسطه به دانش آموزانی اعطا میگردد که واحدهای اجباری و اختیاری تحصیلی خودرا باموفقیت پشت سرگذارده باشن گفتنیست که عموم کالجهای آموزشی کشورکانادا به اعطای  مدرک علمی مذکور مبادرت می نمایند.

شمار معلمین مقاطع آموزشی ابتدایی و متوسطه

درخلال سالهای 85-1984،شمارمعلمین ومربیان تمام وقت مدارس دولتی کانادا ازآمار نسبتاً پایینی برخوردار بود و این درحالیست که طی سالهای اخیراین تعداد رو به افزایش نهاده است. براساس آمار ارائه شده ازسوی دایره آمارکانادا ،کلیه کادر اداری حوزه آموزش اعم از معلمین، مدیران، معاونین، روءسا؛

دپارتمانهای آموزشی؛کتابداران و اعضای هیأت بازرسان آموزشی درزمره فرهنگیان کشورکانادا محسوب می گردند. درفاصله سالهای 85-1984و92- 1991میلادی،تعداد معلمین ومربیان کشورکانادا از رشد13درصدی برخوردارگردید و این درحالی بود که نرخ رشد تعداد دانش آموزان کشور تنها بر 5درصد بالغ میگردید. این درحالیست که درفاصله سالهای1992-1991و1993-1992میلادی،شمارمعلمین و مربیان تاحدودکمی کاهش یافت.ازاین روی درسال93-1992میلادی مدارس دولتی کشور تعداد 283427 معلم  و مربی تمام وقت را به استخدام خود درآوردند.  درهمان اثناء از تعداد 77 هزار دانش آموز دردوره های تحصیلی مختلف ثبت نام به عمل آمد که درمقایسه با سال92-1991 میلادی؛ از رشد5 /1 درصدی برخوردار گردید. درفاصله سالهای85-1984و92-1991میلادی باوجود ثبات درشمارمعلمین ومربیان مرد مقاطع آموزشی ابتدایی ومتوسطه؛ شمارمعلمین ومربیان زن دراین دو مقطع تحصیلی به طور مداوم درحال افزایش بوده است.

توزیع سنی معلمین مقاطع آموزش ابتدایی و متوسطه

طی سالهای اخیرتوزیع سنی معلمین مقاطع آموزش ابتدایی ومتوسطه کانادایی ازرشد چشمگیری برخوردار بوده است. متوسط سن معلمین درسال تحصیلی1973-1972میلادی از34سال به 38سال در سال تحصیلی1983-1982 و42 سال درسال تحصیلی1993-1992 افزایش یافته است.به عبارت دیگر، میزان6/60 درصد معلمین کانادایی درسال1973-1972میلادی ازسنین زیر35سال؛42درصد ازآنان درسال1982 –1981میلادی وتنها 7/22درصد ازآنان در سال93-1992میلادی دراین رده سنی قرار داشتند. درهمان اثناء، نسبت معلمین 35 سال وبالاتر؛ از4/39 درصد درسال1973-1972 میلادی به58 درصد درسال82-1982و به3/77درصد درسال93-1992میلادی افزایش یافت. دراین میان گروه سنی49-35 سال بیشترین تعداد گروه معلمین را به خود اختصاص دادند. طبق آخرین اطلاعات منتشره ازسوی دپارتمان آموزش کانادا درخلال سالهای2010-2001 میلادی،شماربسیارزیادی ازمعلمین ومربیان کانادایی درجهت اعمال سیستم تعادلی درنظام آموزشی کشور بازنشسته گردیده ویا در آستانه بازنشستگی قرار میگیرند.

مدارس و مراکز آموزشی خصوصی

طبق آخرین آماربدست آمده درسال تحصیلی1996- 1995درصد دانش آموزان کانادایی تحت تعلیم مراکزخصوصی آموزشی بر2/5درصد بالغ میگردد.دراین آمارگیری همچنین مشخص گردیدکه نرخ ثبت نام کنندگان مراکزآموزشی خصوصی نسبت به سالهای گذشته سیرصعودی داشته است.افزایش2/4درصدی ثبت نام کنندگان مراکزآموزشی خصوصی درسال تحصیلی 95-1994نسبت به سال96-1995خود مبین این قضیه است. 

برنامه های آموزشی

برنامه های آموزشی درنظام آموزشی کشورکانادا معمولاً درمقاطع پائینترآموزشی دروس اجباری را شامل گردیده و درمقاطع بالاتر به تدریج تعداد دروس اجباری محدودترو برتعداد دروس انتخابی افزوده میگردد. ازجمله دروس اصلی اجباری که درنظامهای آموزشی ایالات کشوربسیارمتغیرمیباشد میتوان به دروس زبان اصلی آموزشی، ریاضیات، هنر، علوم اجتماعی، تربیت بدنی، علوم دینی و اخلاق اشاره نمود. در برخی از ایالات کشور نیز دروس دیگر من جمله دروس آموزشی زبان دوم،اقتصاد، بهداشت،مهارتهای فردی واجتماعی،آشنایی با تکنولوژی وکامپیوتر در زمره دروس اجباری ارائه میگردد.هریک ازایالات کشورکانادا به تدوین وتعیین برنامه های آموزشی خود مبادرت می نمایند ، لیکن مواد درسی پایه و عمومی درکلیه ایالات کشوردروس آموزشی زبان،ریاضیات،علوم اجتماعی، هنرهای زیبا،تربیت بدنی؛مهارتهای فردی واجتماعی؛علوم دینی و آموزش زبان دوم را شامل میگردد.

نحوة ارتقاء دانش آموزان به مقاطع بالاتر آموزشی

نحوه ارتقاء دانش آموزان کانادایی به مقاطع بالاترآموزشی تاپایان مقطع آموزش ابتدایی به طورخودکار صورت می پذیرد.ازاینروی درنظام آموزش ابتدایی کشورکانادا جهت حصول اطمینان از روند یادگیری دانش آموزان،ازراهکارهای آموزشی نظیربرگزاری کلاسهای آموزشی کمکی و تقویتی و یا ارائه آموزشهای انفرادی و خصوصی به دانش آموزان ضعیف به عوض اعمال سیستم مردودی استفاده میگردد.

آموزش  معلمان

مدارک مورد نیاز جهت تدریس در سطوح مختلف آموزشی

مدارک کلیه معلمین مقاطع آموزشی ابتدایی و متوسطه کانادایی به یکی از2شیوه ذیل ارائه میگردد:

1.کارشناسی آموزش که درمدت زمان5-4سال(درایالت کبک 3 سال) به فارغ التحصیلان رشته های آموزشی ارائه میگردد.

2.دارندگان مدرک کارشناسی غیرآموزشی که پس ازگذراندن دوره آموزشی1یا2ساله پس از دوره کارشناسی به دریافت مدرک  آموزش نائل میگردند.

مواد آموزشی آموزش معلمان

از جمله دروس محوری سطح کارشناسی آموزش میتوان به موارد ذیل اشاره نمود:

1.مهارتهای عمومی آموزش

2.مهارتهای ارتباطی

3.مدیریت آموزشی

4.تنظیم اهداف آموزشی

5. ارزشیابی تحصیلی

6.متدلوژی آموزشی

7.روانشناسی یادگیری / رشد کودک ( روانشناسی آموزشی )

8.جامعه شناسی آموزش 

9.تاریخ و فلسفه آموزش

10.قوانین و خط مشی های آموزشی

11.درآمدی بر آموزش

12.تکنولوژی اموزشی

افزایش حقوق معلمین

ازجمله مهمترین موارد افزایش حقوق معلمین وکادرآموزشی کشورکانادا میتوان به موارد ذیل اشاره نمود:

1.برخورداری از آموزشهای آکادمیک دانشگاهی تا سطح کارشناسی ارشد در رشته های مرتبط

2.برخورداری از تجربه کاری 7 تا 14 سال

3.افزایش حقوق همگانی با توجه به افزایش هزینه های سالانه و تورم اقتصادی

دوره های آموزش ضمن خدمت

دوره های تخصصی آموزش ضمن خدمت باعنوان( PO ) درکشورکانادا براساس پیشنهاد هیئت رئیسه مدارس ومراکزآموزشی کشور و با توجه به اولویتهای آموزشی ایالات کشور به معلمین ارائه می گردد. زمان برگزاری دوره های آموزشی ضمن خدمت دراغلب ایالات کشور کانادا 5 تا10روز در سال به طول می انجامد.گفتنی است که کلیه معلمین کانادایی ملزم به حضور در دوره های آموزشی ضمن خدمت می باشنداما محتوی چنین دوره هایی  یکسان نیست

نظام آموزشی ایالت کبک(QUEBEC)

نظام آموزشی پیش دانشگاهی

تحصیلات پایه در ایالت کبک9سال به طول انجامیده و سنین15-6 سال راشامل میگردد.

نخستین مقطع آموزشی ایالت کبک مقطع آموزشی ابتدایی است که6 سال به طول انجامیده و سنین 12- 6 سال را شامل میگردد.دومین مقطع آموزشی در ایالت کبک مقطع آموزشی متوسطه است که5 سال به طول انجامیده و سنین17-12سال را شامل میگردد.گفتنی است که درپایان دوره آموزش پیش دانشگاهی گواهینامه دیپلم متوسطه ارائه میگردد.

نظام ارزشیابی تحصیلی

نظام ارزشیابی تحصیلی مقطع آموزش پایه

نظام ارزشیابی تحصیلی مقطع آموزش پایه در ایالت کبک کانادا با معیار درصدی و از 100-0 به شرح زیر طراحی گردیده است:

الف) بالاترین نمره : 100درصد

ب) متوسط :60 درصد

پ) ضعیف : 59-0 درصد

نظام ارزشیابی تحصیلی موسسات مختلف آموزش عالی ایالت کبک با یکدیگر تفاوت دارد.

به نحوی که معیارمشروطی درکالجها،  نمرات پایین تر از60 درصد و در دانشگاه ها پایین تر از50درصد میباشد.

آموزش عالی

ساختار نظام آموزش عالی

رسیدگی و نظارت برامورآموزش عالی درحیطه اختیارات قانونی ایالات و قلمروهای کشور کانادا قرار دارد .در ایالت کبک ، دانشگاهها وکالج های ایالتی مسئولیت اداره و نظارت برامور آموزش عالی را برعهده دارند .دراین ایالت تعداد9 موسسه آموزش عالی فعالیت دارند که دوره های آموزش دانشگاهی را ارائه می نمایند .قریب به71 درصد بودجه تعداد9دانشگاه ایالت کبک توسط دولت محلی تأمین اعتبار میگردند.از تعداد9دانشگاه فوق تعداد8 دانشگاه ازپروانه فعالیت خصوصی برخوردار میباشند.دانشگاه DE QUEBEC که موسسه ای دولتی است ازتعداد12دانشکده درسراسر ایالت برخوردارمیباشد.باوجودیکه دولت محلی ایالت کبک بخش عمده ای ازبودجه موسسات آموزش عالی راتأمین مینماید اما این موسسات ازلحاظ مدیریت منابع وبرنامه ریزی تحصیلی کاملاً مستقل عمل می نمایند .ازتعداد9موسسه آموزش عالی ایالت کبک،6 موسسه در خدمت جمعیت فرانسوی زبان و تعداد3موسسه ویژه جمعیت انگلیسی زبان ایالت مذکور میباشد.کالجهای این ایالت با ارایه آموزشهای فنی وعمومی به دانشجویان؛امکان ارائه آموزشهای آکادمیک و عملی رابرای دانش آموزان ایالتی فراهم می آورند.گفتنی است؛چنانچه دانش آموزان این قبیل کالج ها متقاضی شرکت دردوره های آموزش عالی باشند ،ملزم به پشت سرگذاردن دوره آموزش پیش دانشگاهی میباشند.گفتنی است که گواهینامه های دوره های آموزشی موسسات آموزش عالی ایالت کبک توسط وزیرآموزش تایید شده و اعطاء میگردد.

اقسام موسسات آموزش عالی

ازجمله مهمترین مراکز آموزش عالی ایالت کبک میتوان به موارد ذیل اشاره نمود:

1.دانشگاه ایالتی

2.کالج های ایالتی

3.کالج های خصوصی

4.کالج هنرهای کاربردی وفنی و حرفه ای

ساختار اداری نظام آموزش عالی

ازجمله مهمترین نهادهای نظام آموزش عالی ایالت کبک میتوان به نهادهای ذیل اشاره نمود:

1.دپارتمان آموزش که مسئولیت هدایت، توسعه؛تشویق و ترغیب جوانان درگرایش به مقاطع آموزشی پیش دانشگاهی ودانشگاهی را برعهده دارد.

2.شورایعالی آموزش که شورای ارائه دهنده خدمات مشاوره ای به وزیرآموزش درخصوص بررسی جامع وضعیت نظام آموزش ایالت کبک ونیازمندیهای موجود آموزشی این ایالت میباشد.

3.انجمن روسای دانشگاهها و مراکزآموزش عالی که نماینده دانشگاهها وموسسات آموزش عالی ایالت کبک در سایر نهادهای دولتی و ملی میباشد.

4. شورای علوم وفن آوری که مسئولیت ارائه خدمات مشاوره به وزیر آموزش درحوزه تحولات فنی و علمی ایالتی را برعهده دارد .

سال تحصیلی در ایالت کبک از ماه سپتامبر آغاز گردیده و تا ماه می ادامه می یابد.

لازم به ذکر است که ایالت کبک از طولانی ترین تعطیلات آموزشی در میان کل ایالات کشور کانادا برخوردار میباشد.(1ماه ژوئن تا 1 ماه آگوست )

زبان آموزشی مراکزعلمی ایالت کبک زبان فرانسه می باشد .

آموزش عالی فنی و حرفه ای

نظام آموزش کالج درایالت کبک شامل دوره2ساله آموزش عمومی و دوره3 ساله آموزش فنی وحرفه ای میباشد. درپایان دوره های تحصیلی فوق الذکر، به پیشنهاد کالج مربوطه وتأیید وزیرآموزش وپرورش به دانشجویان موفق دیپلم ویا گواهینامه پایان دوره اعطا میگردد.

مقاطع آموزش عالی

مرحله اول ( مطالعات دانشکده ای ـ آموزش عمومی )

جهت ورود به دانشگاه ها ومراکزآموزش عالی در ایالت کبک گذراندن دوره2ساله آموزش پیش دانشگاهی الزامی است.

مرحله دوم ( مطالعات دانشگاهی ـ آموزش کارشناسی )

درایالت کبک ،مقطع آموزش کارشناسی3سال به طول می انجامد.این درحالیست که دانشگاههای ایالتی دوره های فشرده وکوتاه مدت (1-2) ساله آموزش کاردانی نیز برگزار می نمایند.

مرحله سوم ( مطالعات دانشگاهی ـ سطح کارشناسی ارشد )

مقطع آموزشی کارشناسی ارشد در ایالت کبک معمولاً 1تا2 سال به طول می انجامد.لازم به ذکر است که مقطع آموزشی کارشناسی ارشدبرخلاف دوره های آموزشی مشابه درسایرایالات کشور نیاز به ارائه تز تحقیقاتی نداشته و ارائه تز تحقیقاتی تنها برای دانشجویان رزیدنت علوم پزشکی الزامی است.

مرحله چهارم ( مطالعات دانشگاهی ـ سطح دکتری )

در ایالت کبک ،مقطع آموزشی دکتری معمولاً 3سال تمام وقت به طول انجامیده ودانشجویان موظف اند در خلال این دوره علاوه بر ارائه تزتحقیقاتی بدیع به دفاعیه ازآن بپردازد.

آموزش غیر رسمی

آموزش عالی از راه دور

برخی ازکالجها و دانشگاههای ایالت کبک، به عنوان بخشی ازوظیفه آموزشی خود؛به برگزاری دوره های آموزشی از راه دور نیز مبادرت می نمایند.

آموزش کوتاه مدت و فشرده دانشگاهی

کلیه کالجها ودانشگاههای ایالت کبک به علاقمندان آموزشهای کوتاه مدت وفشرده در زمینه های مختلف علمی، فرهنگی، اجتماعی وشغلی خدمات مقتضی ارائه مینمایند.

آموزش عالی در حوزه صنایع

درایالت کبک همکاری گسترده و منسجمی میان حوزه صنایع و آموزش عالی برقرار میباشد. به نحویکه طی سال1991-1990میلادی حوزه آموزش عالی با همکاری حوزه صنایع از درآمدی معادل27میلیون دلاربرخوردارگردید.بااینحال گفتنیست که دانشگاه(SHERBROOKE)تنها دانشگاه مستقردرایالت کبک کانادا است که باحوزه صنایع در زمینه آموزش حرفه ای کارگران همکاریها وارتباطات بسیار نزدیکی برقرار نموده است.

نحوه پذیرش دانشجو در نظام آموزش عالی

جهت ورود به دوره های آموزش عالی فنی وحرفه ای درمراکزآموزشی ایالت کبک برخورداری ازمدرک تحصیلی دیپلم متوسطه وکسب حداقل60درصد ازکل نمرات دوره آموزش متوسطه الزامیست .درسال1984میلادی،گذراندن آزمون پیش دانشگاهی با عنوان(PLA) نیز به سایر مدارک مورد نیاز جهت ورود به مراکز آموزش عالی ضمیمه گردید.گفتنی است که علاوه بر ارائه مدارک فوق دانشجویان ملزم به گذراندن برخی ازدروس نظیر علوم وریاضیات میباشند .

درایالت کبک کانادا جهت ورود به دوره های آموزشی غیرفنی دانشگاهی برخورداری از مدرک دیپلم متوسطه الزامیست. دراین ایالت نیزنظیر سایرایالات کشور دانشگاهها وموسسات آموزش عالی ازسیاست ها و الزامات گزینشی خود تبعیت می نمایند .زیرا همانگونه که قبلاً نیز بدان اشاره گردید این قبیل موسسات درمدیریت وبرنامه ریزی آموزشی به صورت کاملا مستقل عمل مینمایند.لازم به یادآوری است که برخی از موسسات آموزشی ایالت کبک به نفع زنان و درخصوص تعدیل جمعیت دانش آموزی ودانشجویی  به اعمال سیاست تبعیض مثبت درحوزه آموزش مبادرت مینمایند.علاوه براین هرساله سیاستهای سهمیه بندی جدید آموزشی ازسوی دولت محلی ایالت کبک اتخاذ میگردد.طی سال تحصیلی1996-1995میلادی؛تعداد49سهمیه آموزشی به شهروندان ایالتی؛تعداد21سهمیه به سایرشهروندان کانادایی و تعداد30سهمیه به دانشجویان خارجی اختصاص یافت.

نحوه پذیرش دانشجویان خارجی

درایالت کبک کانادا نظیرسایرایالات کشور، دانشجویان خارجی ملزم اند قبل از ورود به قلمرو کشور، ابتدا ازاداره مهاجرت واشتغال کانادا مجوز دانشجویی دریافت نمایند. سپس در جهت ارائه سایر مدارک نظیر بیمه نامه درمانی از یک موسسه درمانی کانادایی، برگ معابنه پزشک معتمد اداره مهاجرت، ضمانت مالی، توصیه نامه از یک موسسه کانادایی وگواهینامه صلاحیت زبانی اقدام نمایند.

 تأیید مطالعات ومدارک علمی

آندسته ازدانش آموزان ایالت کبک که دوره های آموزشی فنی حرفه ای3ساله را با موفقیت پشت سر بگذرانند می توانند جهت ورود به مقاطع بالاتر آموزشی اقدام نمایند.

درسال1991-1990میلادی ،17درصد ازفارغ التحصیلان این قبیل مدارس دردوره های آموزشی دانشگاهی ثبت نام نمودند. درایالت کبک وظیفه ارزشیابی مدارک تحصیلی برعهده اداره مهاجرت وانجمن جوامع فرهنگی کشورمیباشد.این درحالیست که دانشگاهها ،دپارتمان آموزش، وزارت علوم وآموزش عالی ونهادهای رسمی ایالتی نیز دراین امردخیل میباشند.

 تأیید مطالعات تکمیلی ومدارک علمی خارجی

ازجمله مهمترین نهادهای تاییدکننده مدارک علمی خارجی میتوان به مراکزذیل اشاره نمود:

1. دایره مدارک تحصیلی وزارت مهاجرت وجوامع فرهنگی ایالت کبک

2. دانشگاهها وکالج های ایالتی

مقررات ویژه تأیید مطالعات تکمیلی ومدارک خارجی

جهت ادامه تحصیلات دانشگاهی، فنی وحرفه ای وتحصیلات تکمیلی درمراکز آموزش عالی ایالت کبک هیچگونه محدودیتی وجود ندارد.این در حالیست که چنانچه تعداد متقاضیان بیش ازظرفیت سهمیه ثبت نامی باشد محدودیتهایی اعمال میگردد که ازجمله این محدودیتها میتوان به اعمال سیاست اولویت پذیرشی باشهروندان ایالتی؛ شهروندان کانادایی و دانشجویان خارجی اشاره نمود.لازم به ذکر است که تسلط برزبان فرانسوی ازجمله دیگر الزامات آموزش وشغلی ایالت کبک محسوب میگردد.

نهادهای دانشجویی

ازجمله مهمترین نهادهای دانشجویی مستقردرایالت کبک میتوان به نهادهای ذیل اشاره نمود:

1.فدراسیون دانشجویان کانادایی (CFS)

2.انجمن ملی آموزش بین الملل (CBIE)

3.اتحادیه دانشجویان کانادایی  (CUS)

4.دایره همکاریهای بین المللی آموزشی (MEQ)

5.کنفدراسیون انجمن های دانشجویی دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی کانادا

آموزش معلمان

آموزش معلمین مقطع ابتدایی

برخورداری ازگواهینامه رسمی وزارت آموزش؛مدرک کارشناسی3ساله آموزش ویادیپلم آموزش جهت تدریس در مدارس ابتدایی ایالت کبک الزامی است.

آموزش معلمین مقطع متوسطه

همانگونه که قبلاً نیزبدان اشاره گردید جهت تدریس درمقاطع تحصیلی ابتدایی ومتوسطه در ایالت کبک کسب مجوز ازوزارت آموزش وپرورش الزامیست.جهت اخذ گواهینامه تدریس از وزارت آموزش ، دانشجویان موظف اند دوره4ساله کارشناسی آموزش را پشت سر گذارند.

براساس طرح جدیدی که ازسوی دپارتمان آموزش ارائه گردیده است؛ معلمین ایالت کبک قادر خواهند بود به تدریس2 عنوان درسی مختلف مبادرت نمایند.

آموزش اساتید دانشگاهی

جهت تدریس در دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی ایالت کبک برخورداری ازدرجه علمی دکتری الزامیست.این درحالیست که بابرخورداری ازمدرک کارشناسی مربوطه امکان تدریس درکالجهای ایالتی میسرمیباشد.اما با این وجود50درصد ازمدرسین کالجهای ایالتی مستقردر ایالت کبک نیزازمدرک کارشناسی ارشد ویا دکتری برخوردارمیباشند. ازجمله قوانین آموزشی که تدریس دانشگاهی در ایالت کبک را از سایرایالات کشور کانادا متمایز میسازد میتوان به حضورالزامی اساتید دانشگاهی درکلاسهای ویژه روانشناسی تدریس اشاره نمود

نظام آموزشی ایالت بریتیش کلمبیاBRITISH COLOMBIA))

نظام آموزش پیش دانشگاهی

دوره تحصیلات اجباری(آموزش پایه) در ایالت بریتیش کلمبیا 10سال به طول می انجامد.

آموزش مذکور از سن 6 سالگی آغاز شده و در سن 16سالگی خاتمه می باید. نخستین دوره آموزشی مقطع آموزش پایه؛آموزش ابتدایی است که مدارس ابتدایی وپیش دبستانی را شامل می گردد.طول دوره تحصیلی آموزش ابتدایی 7سال بوده وسنین14-7راشامل میگردد.دومین دوره آموزشی درایالت بریتیش کلمبیا مقطع آموزشی راهنمایی(مقدماتی متوسطه) میباشد که مدت زمان3سال به طول انجامیده و مقاطع سنی 17-14سال را در بر می گیرد.سومین وآخرین مقطع آموزش پایه؛آموزش متوسطه میباشد که2سال به طول انجامیده وسنین19-17سال را شامل می گردد.اتمام مقطع آموزشی متوسطه تا سن16سالگی برای کلیه دانش آموزان اجباری بوده اما تا سن19 سالگی نیز می توان آن را پشت سر گذاشت .گفتنی است که در پایان دوره آموزشی متوسطه؛ مدرک علمی تحت عنوان دیپلم داگ وودبه (DOG WOOD) به فارغ التحصیلان اعطاء میگردد.طبق آخرین آمار بدست آمده در سال 1994 هزینه های عمومی جاری آموزش و پرورش کشور کانادا بسته به تولید ناخالص ملی5/6 درصد میباشد که از این میزان در حدود 2/3درصد به آموزش ابتدایی؛5/61 درصدبه آموزش متوسطه وبالغ بر3/35درصد به آموزش عالی اختصاص  یافته است..        

نظام آموزش عالی

درکشورکانادا،آموزش عالی درحیطه اختیارات قانونی ایالات کشور قرار می گیرد.نظام آموزش دانشگاهی عمومی ایالت بریتیش کلمبیا متشکل از4دانشگاه ملی،2 دانشگاه تخصصی ،5 کالج دانشگاهی ،11 کالج فنی،3 موسسه آموزش ایالتی، دانشگاه آزاد (OLA) و2موسسه آموزش فرهنگ بومی می باشد. گفتنی است که دانشگاههای ایالت مذکور در برخی از زمینه های علمی نظیر هنرهای آزاد وحرفه ای به دانشجویان موفق مدارک کارشناسی وکارشناسی ارشد اعطا می نمایند .دانشگاه های ایالت مذکور در خصوص مدیریت؛ تأمین بودجه، پذیرش دانشجو و احداث موضوعات آکادمیک کاملاً مستقل عمل می نمایند. کالجهای دانشگاهی در رشته های علمی؛ هنری و دوره های فنی حرفه ای به دانشجویان علاقمند آموزشهای لازم را ارایه داده ودر پایان دوره گواهینامه مربوطه را اعطا می نمایند. لازم به ذکر است که دانشجویان؛ دوره تحصیلی خود رادر این گونه کالجها گذرانده؛اما مدارک علمی خود را ازدانشگاه مرکزی دریافت می نمایند .کالجهای ایالتی نیز مبادرت به ارائه آندسته ازبرنامه های آموزشی مینمایند که به اعطای گواهینامه و دیپلم در رشته های فنی وحرفه ای ، فن آوری ، توسعه و....منتهی میگردد.موسسات آموزشی ایالتی نیز در زمینه های فن آوری، تجارت، طراحی، هنر، ایمنی ودریانوردی به علاقمندان آموزشهای تخصصی لازم را ارایه می دهند .دانشگاه آزاد بریتیش کلمبیا(OLA) نیزبادر اختیارگذاردن فرصتهای مطالعه آزاد در رشته های تحصیلی دانشگاهی با دیگر موسسات آموزش عالی نظیر موسسات آموزش عالی از راه دور نیز همکاری نزدیک دارد.کلیه موسسات آموزش عالی اعم ازدانشگاه ها،کالجهای ایالتی؛کالجهای فنی حرفه ای خصوصی؛کالج هنرهای کاربردی و موسسات فنی وحرفه ای ازطریق هیأت مدیره ایالتی اداره و نظارت میگردند .لازم به ذکر است که سال تحصیلی دانشگاه های کشور از ماه سپتامبر آغاز شده ودراواخرماه ژوئن پایان مییابد. زبان آموزش درکلیه مقاطع آموزشی ایالت بریتیش کلمبیا زبان انگلیسی است.

نهادهای مرجع نظام آموزش عالی

ازجمله مهمترین مراجع نظام آموزش عالی ایالت بریتیش کلمبیا میتوان به موارد ذیل اشاره نمود:

1. دپارتمان آموزش ، مهارت واشتغال :

این وزارتخانه به عنوان آژانس هماهنگ کننده امور آموزش عالی ایالت بریتیش کلمبیا تحت نظارت وزارت کل آموزش عالی کانادا فعالیت  می نماید.

2. شورای عالی  آموزش:

شورای مذکور؛مجری قوانین آموزشی ایالت بریتیش کلمبیا است که تحت نظارت کالج ایالتی ونکور فعالیت می نماید.

3.کمیسیون عالی آموزش غیرانتفاعی :

کمیسیون مذکور؛کمسیون عالی آموزشی است که بر اعتبار و صحت وسقم عملکردی موسسات آموزش عالی خصوصی ایالت بریتیش کلمبیا نظارت می نماید .

آموزش عالی فنی و حرفه ای

همانگونه که قبلاً نیز ذکر گردید ، ایالت بریتیش کلمبیا از5کالج دانشگاهی،11کالج فنی وحرفه ای،3 موسسه آموزش عالی ایالتی، دانشگاه آزاد(OLA) وچند موسسه آموزش فرهنگ بومی برخوردارمی باشد. کالجهای ایالتی با برگزاری دوره های تحصیلی2ساله دررشته هایی نظیرمراقبت های بهداشتی، مدیریت بازرگانی، فن آوری رایانه ای،مدیریت منابع طبیعی ودوره های ناپیوسته دانشگاهی ، دانشجویان خود را قادر می سازند تا در دوره های تحصیلی2 یا 3ساله دردانشگاههای ایالتی مشغول تحصیل گردند.گفتنی است که موسسات آموزشی ایالتی نیزدر زمینه های علمی نظیر فن آوری،تجارت، هنر وطراحی، امنیت عمومی وعلوم دریایی به علاقمندان خود آموزشهای لازم را ارایه می دهند .

مقاطع آموزش عالی

مقطع آموزش کارشناسی

اغلب دوره های تحصیلی دانشگاهی ارائه شده در ایالت بریتیش کلمبیا به مدارج علمی کارشناسی عمومی یا افتخاری ختم می شوند.برای دریافت این دو مدرک دانشگاهی پشت سرگذاردن دوران 4-3 ساله آموزش دانشگاهی الزامی است .لازم بذکراست که درجه کارشناسی تحت عناوین مختلفی نظیر(B.S) و(B.A)اعطا میگردد. این دوره تحصیلی همچنین شامل دوره های 3ساله ویا دوره های کوتاه مدت1 ساله نیز می باشد. در مقطع آموزش عالی برخی از رشته های تحصیلی تدریس میگردد که عموماً نیازمند ارایه برخی از پیش شرطهای رایج دانشگاهی نمی باشند که از این قبیل رشته ها می توان به رشته های تحصیلی پرستاری ، بازرگانی و آموزش اشاره نمود .

مقطع آموزش کارشناسی ارشد

این درجه دانشگاهی به طور عادی نیازمند پشت سرگذاردن درجه کارشناسی ویا معادل آن می باشد .دوره کارشناسی ارشد برخی از رشته های تحصیلی نظیر مدیریت بازرگانی2 سال به طول می انجامد. برای به پایان رساندن دوره کارشناسی ارشد ، لازم است دانشجو از یم رساله تحقیقاتی دفاع نماید.دوره کارشناسی ارشد نیز نظیر دوره کارشناسی از عناوین مختلف ومتنوعی نظیر(M.A) (M.SC) ; (M . Ed); (M. B .A) برخوردار میباشد.

مقطع آموزش دکتری

درجه دکتری عالیترین مدرک دانشگاهی بوده وسومین دوره مطالعاتی دانشگاهی را تشکیل می دهد. این دوره تحصیلی عموماً نیازمند پشت یر گذراندن3 سال مطالعاتی پس از دوره کارشناسی ارشد می باشد. از پیش شرطهای اصلی این دوره تحصیلی ارایه ودفاع از یک نظریه تحقیقاتی بدیع وپشت سر گذراندن چندین واحد درسی عملی می باشد.

آموزش غیر رسمی

آموزش عالی از راه دور

دانشگاه آزاد بریتیش کلمبیا با عنوان (OLA)که مدیریت یک بانک اعتباری را نیز برعهده دارد به برگزاری برنامه های آموزشی دانشگاهی وفنی وحرفه ای به صورت آزاد مبادرت می نماید.اغلب مطالب آموزشی این دانشگاه از طریق شبکه آموزشی تلویزیونی وبا استفاده از امکانات انتقال ماهواره ای بر روی آنتن مناطق دور دست ایالت ارسال میگردد .کالج فورث آیلند ایالت بریتیش کلمبیا برنامه های آموزشی دانشگاهی1و2ساله را به صورت آموزش از راه دور به علاقمندان ارائه می نماید که پس از اتمام دوره آموزش مدارک معتبری نیزاعطا میگردد.علاوه براین گفتنی است که کلیه دانشگاه های محلی ایالت بریتیش کلمبیا برنامه های آموزش از راه دورجامعی را به ویژه در رشته های فنی وحرفه ای ارائه می نمایند.

آموزش فشرده وکوتاه مدت دانشگاهی

براساس گزارشات واصله ازوضعیت موسسات آموزش عالی ایالت بریتیش کلمبیا درسال 1995میلادی مشخص گردید که 87% از فارغ التحصیلان این موسسات بلافاصله پس از اتمام دوره آموزشی اشتغال یافته و58% نیز پس از فارغ التحصیلی به مشاغلی که مستلزم آموزش مجدد است می پردازند. علاوه بر این مشخص گردید که 67% از فارغ التحصیلان رتبه های دانشگاهی پایین تر و38% از فارغ التحصیلان رتبه های دانشگاهی بالاتر ادامه تحصیلات تکمیلی را به فعالیت در بازار کار ترجیح میدهند.

آموزش عالی در حوزه صنایع

حوزه صنایع ایالت بریتیش کلمبیا در برنامه های آموزشی؛ سیاستهای مشترکی با حوزه آموزش عالی دارد. بعبارت دیگر دانشجویان اغلب رشته های آموزشی همزمان با تحصیل علوم به فعالیت در بازار کار می پردازند. البته باید متذکر شد که آموزش مشترک ـ یعنی دانشگاهی وصنعتی ـ تنها مشمول برخی از رشته های تحصیلی می گردد .

اقسام  دیگر آموزش غیر رسمی

آموزش بزرگسالان در کشور کانادا از رشد چشمگیری برخوردار گردیده وجهت در بر گرفتن برنامه های آموزشی جامع دانشگاهی ، فنی وحرفه ای ، فرهنگی واجتماعی از طریق موسسات مختلف آموزشی ارائه می گردد. بعلاوه طی سالهای جاری در جهت تسهیل اجرای سیاستهای آموزش متوسطه زنان ،افراد بومی ،طبقات کم درآمد جامعه ،معلولین ، شهروندان کهنسال ، مهاجرین وساکنین مناطق دور دست کشور قوانین ویژه ای وضع گردیده است.

نظام ارزشیابی تحصیلی

نظام ارزشیابی تحصیلات دانشگاهی در کشور کانادا معمولاً توسط موسسات آموزش عالی صورت می گیرد که ایالت بریتیش کلمبیا نیز از این وضعیت مستثنی نمی باشد. .

آموزش معلمان

مدارک کلیه معلمان در مقاطع آموزشی ابتدایی و متوسطه به یکی از2 صورت ذیل است : کارشناسی آموزش و پرورش که در طی4 و یا 5 سال ( در کبک 3 سال )ارائه شده و یا پس از طی دوره آموزشی1 یا 2 ساله پس ازدوره کارشناسی مدرک دورة آموزشی اعطا می گردد.

مواد آموزشی لازم جهت آموزش معلمان

از جمله دروس اصلی کارشناسی آموزش می توان به موارد ذیل اشاره نمود :

 1. مهارتهای عمومی آموزش

2.مدیریت کلاسهای آموزشی

3.  تنظیم اهداف آموزشی

4.  سنجش و ارزشیابی تحصیلی

5.بررسی  هنرهای زبانی

6.روش شناسی های آموزشی

7.بررسی فرآیند یادگیری و رشد کودک ( روانشناسی آموزشی )

8.مطالعه علوم جامعه شناسی آموزشی

9.مطالعه تاریخ و فلسفه آموزش در کشور کانادا

10.بررسی قوانین و خط مشی های آموزشی

11.بررسی مواد قانونی آموزشی

12.بررسی مقدماتی اصول آموزشی

13.بررسی مطالعات تکنولوژیکی در حوزه آموزش

آموزش معلمین مقطع ابتدایی

معلمین مقطع ابتدایی ملزم به گذراندن دوره3 ساله آموزش عالی میباشند.این در حالیست که اغلب معلمین این مقطع تحصیلی علاوه بر گذراندن دوره4 ساله کارشناسی در رشته های تحصیلی هنری و علمی؛ به فراگیری فنون آموزگاری در دوره های آموزشی1 ساله مبادرت مینمایندکه در نهایت به دریافت درجه علمی کارشناسی آموزش نائل میگردند .

آموزش معلمین مقطع متوسطه

اغلب معلمین مقطع متوسطه ایالت بریتیش کلمبیا علاوه برگذراندن دوره تحصیلی4ساله؛ ملزم به گذراندن آموزش فوق العاده 1ساله نیز می باشند.به عبارت دیگرمعلمین مقطع آموزشی متوسطه پس از5 سال تحصیلی موفق به دریافت کارشناسی آموزشی می گردند .

آموزش اساتید دانشگاهی

آندسته ازاساتید دانشگاهی که به تدریس دروس مختلف رشته های آموزش؛علوم انسانی؛علوم بازرگانی؛حقوق وهنرهای زیبا دردانشگاه های کشور مبادرت دارند لازم است قبل از پرداختن به تدریس علوم دانشگاهی؛ دوره آموزش تربیت معلم راپشت سرگذاشته باشند.گفتنی است که تبصره مذکور درخصوص اساتید کالجهای ایالتی، موسسات فنی وحرفه ای وکالجهای خصوصی نیزصدق پیدا می کند .بنا برقوانین نظارتی دانشگاه های کشورکانادا هر5 سال یکباردوره های بازآموزی تحصیلی ویژه اساتید دانشگاه برگزار میگردد.