نظام آموزشی در ترکیه

ساختارآموزشی

به موجب قانون اصول آموزش ملی شماره1739، سیستم آموزش ملی ترکیه شامل دو قسمت اساسی به نام آموزش رسمی و آموزش غیر رسمی است.

آموزش رسمی

آموزش رسمی به معنای سیستم مدرسه ای است. سیستم مدرسه ای آموزش ملی ترکیه شامل چهار سطح ذیل است:

1ـ آموزش پیش دبستانی

2ـ آموزش ابتدایی

3ـ آموزش متوسطه

4ـ آموزش عالی

آموزش غیر رسمی

آموزش غیر رسمی،سیستم آموزش و پرورشی را پوشش می‌‌دهد که موقعیت‌‌های شغلی برای شهروندانی فراهم می‌‌کند که هیچ‌گاه آموزش رسمی نداشته‌اند یا دریکی ازسطوح ازآموزش رسمی هستند یا آموزش رسمی را ر‌‌ها کرد‌ه اند.

به طور کلی می توان ساختار نظام آموزشی کشور ترکیه را در قالب ذیل خلاصه نمود:

آموزش پایه

طول برنامه به سال : 8 سال

سطح سن از : 6 تا 14 سال

آموزش متوسطه

طول برنامه به سال : 4 سال

سطح سن از : 14 تا 18 سال

متوسطه عمومی

طول برنامه به سال : 3سال

سطح سن از : 14  تا 17سال

متوسطه فنی

طول برنامه به سال : 4 سال

سطح سن از : 14 تا 18سال

متوسطه حرفه‌ای

طول برنامه به سال : 3 سال

سطح سن از : 14 تا 17 سال

نهادهای آموزشی

در مقطع پیش دبستانی 9 هزار مربی و معلم در 5 هزار باب مرکز پیش دبستانی به تربیت 150 هزار دانش آموز مشغول هستند. اما در مقاطع دبستان تا پایان دبیرستان تا سال 1997میلادی یعنی پیش از تغییر نظام آموزشی ترکیه از سیستم آموزشی 11 ساله (3+3+5= دبیرستان + راهنمایی+ دبستان) به سیستم (3+8= دبیرستان + ابتدایی) وضعیت بدینصورت بوده است که 7 میلیون دانش آموز ابتدائی در بیش از 50 هزار دبستان، 3 میلیون دانش آموز راهنمایی در 9 هزار مدرسه و 2 میلیون دانش آموز متوسطه در 5 هزار دبیرستان به تحصیل مشغول بوده‏اند.

همچنین در یکهزار باب مدرسه فنی و حرفه‏ای دورة راهنمایی حدود 500 هزار دانش آموز و در بیش از 2500 باب، مدرسه فنی و حرفه‏ای دورة متوسطه حدود یک میلیون دانش آموز به تحصیل اشتغال داشته‏اند. لازم به ذکر است بنا بر آمار مندرج در مطبوعات ترکیه هر ساله 5/1 میلیون نفر به جمع دانش آموزان این کشور افزوده می‏شود، بطوریکه باید برای این عده 12250 باب مدرسه جدید آماده شود، از اینرو به علت افزایش جمعیت و نبودن مدرسه، مسئولان ناچار شده‏اند در 10333 مدرسه سیستم آموزش دو نوبتی را به اجرا درآورند.

نهادهای آموزش مذهبی

آموزش مذهبی در ترکیه در سه رده دانشکده الهیات، مدارس قرآنی و مدارس مربوط به آموزش طلاب و وعاظ (مدارس امام خطیب) ارائه می گردد.

همه این مدارس از دهه 50 به بعد گسترش یافته‏اند. در حال حاضر مجموعة گروههای الهیات در 18 دانشگاه ترکیه ایجاد شده است. در مجموع 4925 مدرسه قرآنی وجود دارد که دارای 5295 مدرس، 176892 طلبه و 52028 دانش آموز در کلاسهای شبانه هستند. شمار کودکانی که در دوره‏های تابستانی این مدارس درس می خوانند به 443،326،1 نفر می‏رسد. حقوق و مزایای مدرسین با دولت و تأمین سایر هزینه ها با خودمدارس است. مدارس امام خطیب نیز تا پیش از اجباری شدن 8 سال آموزش ابتدائی شامل بیش از 500 باب مدرسه آموزش دینی دوره راهنمایی با 300 هزار دانش‌آموز و بیش از 400 مدرسه آموزش دینی دوره متوسطه با 200 هزار دانش‌آموز بوده‌اند. لازم به توضیح است در این مدارس علاوه بر دروس مدارس عمومی، دروس عربی، قرآن، مسائل و احکام مذهبی تدریس می گردد.

آموزش پیش دبستانی

سیاستهای آموزشی

میزان ثبت نام در مراکز پیش دبستانی طی سال تحصیلی99ـ 1998 در سراسر کشور9/6 درصد برای مجموع دختر و پسر است. میزان ثبت نام برای دختران 5/6 درصد و پسران 7 درصد است. اما میزان ثبت نام براساس جنس شامل بچه‌‌هایی که در برنامه‌‌های آموزش مادر ـ کودک شرکت می‌کنند نمی‌‌شود چون آمار جداگانه ای در مورد جنسیت کودکان در این برنامه‌‌‌ها به عمل نیامده است.

علاوه بر تعداد کودکان مراکز دولتی آموزش پیش دبستانی، تعداد کودکان مراکز مهد کودک تحت نظارت مراکز خدمات اجتماعی که بر طبق اصل191 به نگه‌داری از کودکان با هدف فراهم نمودن آموزش پیش دبستانی برای کودکان نیازمند و تامین سلامتی جسمانی و روحی آنان و آموزش عادات و نگرش‌‌‌ها و ارزش‌‌های پایه در گروه های سنی 0 تا 6 سال ، افزوده شده است.

خدمات اجتماعی فردی درمراکز نگه‌داری کودک روزانه فراهم است.مراکز مهدکودک و امکانات مراکز اجتماعی در مؤسساتی که به آن نیاز داشتند به منظور فراهم نمودن آموزش پیش دبستانی برای کودکانی که اولیائشان در مؤسسات و سازمآن‌‌های دولتی مشغول به کارند ساخته شده است. اصل191 قانون خدمتگزاران دولتی بر احداث مهدهای کودک و امکانات رفاهی ویزه خدمت‌گزاران دولتی تاکید دارد.

ساختار آموزشی

آموزش پیش دبستانی جریان قانونمند و هدف‌داری از آموزش است که کودکان گروه های سنی 0 تا 72 ماهگی را براساس خصوصیات و سطح پیشرفتشان با فراهم نمودن محیطی سرشار از انگیزه پوشش می‌‌دهد. در این جریان پیشرفت فیزیکی، عقلانی، روحی و اجتماعی کودکان به بهترین وجه در مسیر ارزش‌‌های فرهنگی جامعه هدایت می‌‌شود.مقطع پیش دبستانی، مرحله ای است که پیشرفت کودک بسیار سریع است. آموزش فراهم شده در این دوران بر روند پیشرفت کودک در سال‌‌های آتی تأثیر بسیار دارد.

تحقیقات درازمدت نشان میدهد که قسمت اعظم نگرش‌‌های مکسوبه دوران کودکی، شخصیت،دیدگاه‌‌ها، عادات، اعتقادات و سیستم ارزشی شخصی را در سال‌‌های بزرگ‌سالی وی شکل می‌‌دهد.

کودک که در ارتباط شدید روحی در مرحلة بعد از تولد با اعضاء خانواده است، حدود سه سالگی برای بودن با دیگر هم‌سالان و بازی با آن‌‌‌ها احساس نیاز می‌‌کند.گروه‌‌های هم‌سال محیطی را برای کودک فراهم می‌‌کنند که در آن خود را بشناسد. کودک از طریق این محل‌‌های بازی می‌‌آموزد که پذیرفته شود، با دیگران شریک شود، از حقوق خود دفاع کند و به دیگران احترام بگذارد. بنابراین کودک از دنیای خود محور به مرحلة احساس اجتماعی قدم می‌‌گذارد. در کشور ترکیه نیز این نوع از آموزش بعنوان یکی از شاخه های الحاقی نظام آموزشی عمومی مطرح می باشد.اکثر اینگونه مدارس بطور خصوصی اداره می شوند .هرچند که برخی به دولت وابسته هستند. عمده این مدارس در شهرهای بزرگ فعالیت داشته و نیازهای مادران شاغل را بر طرف می کنند.

اهداف دراز مدت آموزشی

از جمله اهداف دراز مدت آموزش پیش دبستانی در راستای اصول اساسی آموزش ملی می توان به موارد ذیل اشاره نمود:

1ـ حصول اطمینان از پیشرفت فیزیکی،عقلانی و روحی کودکان و اطمینان از این‌که آن‌‌‌ها عادت‌های مورد نیاز را کسب کرد‌ه‌اند

2ـ ایجاد آمادگی در کودکان برای ورود به مقطع آموزش ابتدایی

3ـ ایجاد  محیطی امن برای کودکانی که از خانواده‌‌هایی با شرایط نا مساعد آمد‌ه‌اند

4ـ حصول اطمینان از این‌که کودکان زبان ترکی را خوب صحبت می‌‌کنند

اهداف کوتاه مدت آموزشی

از جمله اهداف کوتاه مدت آموزش پیش دبستانی در راستای اصول اساسی آموزش ملی می توان به موارد ذیل اشاره نمود:

1ـ فراهم نمودن محیطی مناسب در جهت پیشرفت کودکان و تقویت توانائی‌‌‌ها و قابلیت‌‌های فیزیکی عقلانی، زبانی، روحی و اجتماعی آنان

2ـ در نظر گرفتن گروه های مختلف سنی کودکان، علائق و نیاز‌هایشان در راستای امکانات موجود در مدرسه و محیط اطراف آن

3ـ  در نظر گرفتن امکانات موجود در محیط اطراف

4ـ پیش‌بردآموزش پیش دبستانی به‌گونه ‌ای که ازکیفیت‌‌های لازم برای ایجاد احساس عشق، احترام، مسئولیت و اتحاد در کودکان برخوردار باشد.

5- تأکید بر تکلم مناسب کودکان به زبان ترکی

6- ایجاد احساس وابستگی عاطفی به سرزمین مادری،ملت ترکیه، پرچم ترکیه، آتاتورک، عشق به خانواده و انسان‌‌‌ها و حصول اطمینان از وفاداری آنان به ارزش‌‌های اخلاقی

7- تأکید داشتن براین‌که کودکان از طریق تجربه ارزش‌‌‌ها را کسب کنند.

8- برخورداری کودکان از حقوق مساوی، با درنظرگرفتن تفاوت‌‌های شخصی، نشان دادن علایق، عشق و احساس، بدون تبعیض و عدم تنبیه آنان.

9- ایجاد و گسترش ارزش‌‌های اجتماعی– فرهنگی در کودکان.

10- عدم اعمال فشار و محدودیت‌‌ برکودکان درانجام فعالیت‌‌های آموزشی که باعث خدشه دار شدن شخصیت آن‌‌‌ها شود و داشتن رفتاری هم‌راه با عشق و احساس.

11- اطمینان از این‌که کودکان درمورد موضوعات محیطی مانند تمیز و مرتب بودن محیط و ساختن محیطی سالم، آگاه و حساس باشند.

13- فراهم نمودن آموزش از طریق هم‌کاری کادر مدارس و اولیاء.

14- افزایش نرخ ثبت نامی مراکز آموزش پیش دبستانی

به طورکلی می توان گفت که هدف مقطع کمک به رشد صحیح جسمی، روحی، روانی، عاطفی و اجتماعی کودکان است. گفتنی است که گذراندن مقطع آموزش پیش دبستانی در ترکیه اجباری نمی باشد.

هدف از برنامة آموزشی مهدهای کودک مراقبت و تغذیة صحیح کودکان و رشد جسمی و روحی آنان است. هدف از برنامة آموزشی کودکستانها آموزش موضوعی نیست، ولی کودکان زبان ترکی تمرین می کنند، برای خواندن و نوشتن آماده می شوند ، آموزشهای بهداشتی و محیط زیستی می بینند و برای دورة بعد آموزشی مهیا می شوند. به عبارت دیگر می توان گفت که هدف از کلاسهای پیش دبستانی تشویق و آماده سازی کودکان رده های سنی 5 تا 6 سال برای ورود به دورة اجباری دبستان است.

پروژه‌‌های آموزشی

از جمله مهمترین پروزه های آموزشی مراکز پیش دبستانی کشور ترکیه می توان به موارد ذیل اشاره نمود:

1- پروژه آموزش و پیشرفت کودکان طی سال‌‌های اولیه کودکی

این پروژه از طریق برنامه انتقالی1991 – 1995–1996در هم‌کاری بین دولت ترکیه و سازمان یونیسف به منظور بهبود استاندارد زندگی کودکان و در جواب به اصل اولویت دهی به کودکان به اجرا در آمده است. عمده تاکید پروزه فوق بر پاسخگویی به احتیاجات مربوط به رشد کودکان پیش دبستانی و شرکت مؤثر خانواده و جامعه و گسترش و تداوم  آموزش پیش دبستانی است.

بنا برطرح مذکور، برنامه آموزش نوزادان رده های سنی0تا 36ماهه، برنامه آموزش کودکان37تا60 ماهه در مهدهای کودک و برنامه آموزش پیش دبستانی(آمادگی) برای کودکان61 تا 72 ماهه طرح و ارائه شده است. علاوه بر این نوار‌های آموزشی ویدئویی(تصویری) برای اولیایی که فرزندشان در گروه سنی0تا 3 سالگی و 3 تا5 و 5 تا 7سالگی قرار دارند، تهیه و با هدف ترویج فعالیت‌‌هایی برای آموزش و پرورش کودکان سراسر جامعه از طریق کانال‌‌های عمومی تلویزیون در اختیار عموم است. نوار‌‌های فوق مطالب زیر را پوشش می‌‌دهند:

خود آگاهی

مهارت‌‌های روانی- حرکتی

نگه‌داری از خود

خصوصیات روحی

مهارت‌‌های اجتماعی

مهارت‌‌های زبانی

حس زیبائی شناختی و خلاقیت

-از جمله دستاوردهای پروژه آموزش و پیشرفت کودکان طی سال‌‌های اولیه کودکی می توان به تاسیس مرکز آموزش پیش دبستانی چند منظوره در سال 1995 دراستانبول اشاره نمود. این مرکز با حمایت مشاور‌های هیئت علمی دانشکده آموزش پیش دبستانی در دانشگاه «مارمارا» به منظور گسترش خدمات آموزش پیش دبستانی و توسعه مدل‌های اقتصادی‌تر در دست‌یابی‌ کودکان و خانواده‌‌‌ها به امکانات آموزش پیش دبستانی تأسیس شد. مرکزفوق اهداف مشخص زیر را دنبال می‌‌کند:

- گسترش آموزش پیش دبستانی

- افزایش کیفیت برنامه‌‌های آموزش پیش دبستانی

- هدف گرفتن کودکانی با موقعیت اجتماعی – اقتصادی نامساعد

- فراهم نمودن مراکز روزانه نگه‌داری از کودکان مادران کارمند و آموزش آنان

در راستای این اهداف بررسی و ارزیابی ‌احتیاجات کودکان به وسیله بخش آموزش اولیه کودکان دانشگاه مارمارا در 875 خانه صورت گرفت، تا اساس کار پی‌ریزی شود.

براین اساس یک مغازه اسباب بازی ساخته شد تا اسباب بازی‌های ارزان قیمت از مواد اضافی بسازد. یک اتوبوس و مینی بوس اهدایی به مرکز تغییر صورت یافت تا به‌عنوان کلاس‌‌های پیش دبستانی متحرک از آن استفاده شود تا این خدمات را برای بچه‌‌هایی که نمی‌‌تواند آموزش کلاسیک داشته باشند، فراهم کند. هدف اصلی تشکیل چنین مراکزی، آموزش کودکان در مؤسسات آموزش پیش دبستانی و بالا بردن میزان ثبت نام و حصول اطمینان از این‌که کودکان گروه های سنی6-5 سال که ازخدمات آموزش پیش دبستانی بهره مند نبوده و در موقعیت خانوادگی نا مساعد زندگی می‌‌کنند بتوانند به‌صورت رایگان از خدمات آموزش پیش دبستانی در نزدیک‌ترین محل به زندگی خود استفاده کنند.

به طور کلی می توان گفت که پروژه فوق طی سال‌‌های تحصیلی 1993 تا 1996 اجرا شده و آموزش پیش دبستانی رایگان را برای 41628 کودک در 2165 کلاس تازه تأسیس پیش دبستانی فراهم نموده و در این راه از2400 معلم  به‌کار گرفته شد.

2- پروژه تحقیق ، توسعه و تهیه برنامه‌‌های تلویزیونی (Tomurcuklar)

13 برنامه آموزش تلویزیونی تحت عنوان(Tomurcuklar) از طریق هم‌کاری مدیر کل آموزش پیش دبستانی و مدیر کل رادیو وتلویزیون ترکیه به منظور کمک به پیشرفت زبانی کودکان در گروه سنی پیش دبستانی تهیه شد تا استفاده بهتر از زبان ترکی را ترغیب و آگاهی ملی پرستی را در قالب اصول و اصطلاحات آتاتورک فراهم نماید. این برنامه از اکتبر سال1998 از طریق کانال‌های عمومی تلویزیون ترکیه پخش می‌‌شود.این پروژه درحقیقت خدمات آموزش پیش دبستانی از راه دور را برای کودکان و خانواد‌هایی که به مراکز آموزش پیش دبستانی در منطقه خود دسترسی ندارند فراهم می‌‌کند.

3- پروژه آموزش و رشد و نمو کودک

مرکزپروژه تحقیقاتی آموزش پیش دبستانی چندمنظوره درسال1998،با پشتیبانی مشاور‌های دانشکده پرورش کودک و اقتصاد خانواده با حمایت هیئت علمی دانشگاه«گازی» تحت پروژه آموزش و پرورش کودک در چهارچوب برنامه هماهنگ سازمان یونیسف و MEBتأسیس شد. هدف این مرکز یافتن مدل ‌های جایگزین برای دست یابی‌سریعتر و اقتصادی‌تر به کودکان و خانواده‌‌‌ها بود.

در این پروژه موفعیت و میزان نیاز‌‌ها بررسی شده و از1850 خانواده که نماینده سه سطح مختلف اجتماعی اقتصادی بودند آمارگرفته شد تا نیاز‌های آموزشی گروه سنی0تا 6 سال و خانواده‌‌هایشان تعیین شود. درقالب پروزه فوق،34معلم کلاس‌‌های پیش دبستانی متمرکز، درمدارس ابتدایی منطقهKecionem  در آنکارا تحت نظارت هیئت علمی دانشکده پرورش کودک و اقتصاد خانواده دانشگاه آنکارا و از طریق سمینار‌های آموزشی تحت آموزش قرار گرفتند. این فعالیت آموزشی هم‌چنان ادامه دارد. بخش پرورش کودک و اقتصاد خانواده دانشگاه آنکارا، سمینار‌هایی در مورد «اسباب بازی و تولید وسایل بازی» در مدارس ابتدایی آنکارا در منطقه Kecionem اجرا کرد. این معلمان داوطلب شدند که در غنی کردن محیط خانه برای کودکان پیش دبستانی و فراهم نمودن راهنمایی مربوطه برای مربیان مراکز پیش دبستانی و مادران محله کمک کنند. درنتیجه این سمینار معلمان فنی با مربیان مراکز پیش دبستانی در مدرسه‌‌هایشان برای تولید و ساختن اسباب بازی بوسیله مواد زائد هم‌کاری خواهد کرد تا کمکی اقتصادی برای خانواده‌‌هایی با فرزندان پیش دبستانی را فراهم نمایند.

4- پروژه افزایش حساسیت نسبت به مسئله اشتغال کودکان

دوپروژه جداگانه از طریق هم‌کاری وزارت‌‌هاILO  و تحت نظر IPEC صورت پذیرفته است که هدف از انجام آن، افزایش حساسیت معلمین و کادر اداری مراکز آموزش حرفه‌ای نسبت به مساله اشتغال کودکان است. پروژه نخست در قالب هم‌کاری فیمابینILO  و مدیر کل آموزش غیر رسمی و حرفه‌ای وزارت کار در زمینه بهبود شرایط کاری کودکان طی سال 1995، شروع شد. تحت قرارداد هم‌کاری امضاء شده با ILO  در 22 ماه مه 1999 سمینار‌هایی در مورد مسئله کار کودکان برگزار شد که شامل 26 تعلیم دهنده فنی در مراکز آموزش حرفه‌ای استانبول می‌‌گردید.هم‌چنین تحقیقاتی با شرکت تعلیم دهندگان فوق صورت گرفت. گزارش تحقیق به شکل کتاب در آمده و در اختیار طرفین قرار داد قرار گرفت.

در جریان پروژه دوم با توجه به نتایج مثبت به دست آمده از هم‌کاری در پروژه اول، قرار داد جدید هم‌کاری فیمابینILO  و مدیر کل آموزش غیر رسمی و حرفه‌ای وزارت کار در آپریل1999 به امضاء رسید. هم‌کاری تحت قرارداد جدید آگاهی از حقوق کودکان را بالا خواهد برد.فعالیت‌‌های پروژه شامل آموزش و فعالیت‌‌های اجتماعی با هدف افزایش حساسیت استخدام کنندگان و سر کارگران در مورد مسئله حمایت از حقوق کودکان است.

5 - طرح آموزش مادر ـ کودک

هدف از این برنامه حمایت از پیشرفت و رشد ونمو کودکان از طریق حمایت از مادران است.

طرح مذکور با استفاده از کلاس‌‌هایی که در مراکز آموزش عمومی مدیریت کل برای آموزش غیر رسمی و حرفه‌ای به اجرا در آمده است به مورد اجرا گذارده می شود. مادران کودکان گروه سنی 0 تا 6 سال در این کلاس‌‌‌ها شرکت می‌کنند. این کلاس‌‌‌ها به‌صورت جداگانه برای مادران کودکان رده های سنی0 تا 2 سال و 2 تا 4 سال و 4 تا 6 سال برگزار می‌شود. مادران در زمینه نگه‌داری از کودک، رشد کودک،تغذیه،جلوگیری از بیماری‌های دوره کودکی، جلوگیری ازحوادث، کمک‌‌های اولیه، سلامتی دستگاه تولید مثل مادران و تنظیم خانواده و ارتباط پدر و مادر و کودک آموزش می‌بینند تا به مادران کمک کند در آموزش و پرورش کودکانشان موفق تر و کارآمدتر شده و مشکلات را آسانتر حل کنند.

هدف اصلی برنامه فوق، کمک به پیشرفت خانواده‌‌‌ها و بچه‌‌هایی است که به آموزش پیش دبستانی دسترسی ندارند و به دلیل شرایط اجتماعی و اقتصادیشان در خطر هستند. با وجود محیط و شرایط نامساعدشان، یادگیری کودکان، پیشرفت اجتماعی و روحی آنان و سطح پیشرفت‌‌ تحصیلی آن‌‌‌ها به دلیل بر خورداری از این قبیل آموزش‌‌های خانگی بهبود یافته است. تحقیقات نشان داده است که مادرانی که در این برنامه‌‌‌ها شرکت کرد‌ه‌اند در مورد رشد ونمو کودکانشان حساس‌تر شده و ارتباط بهتری با فرزندشان برقرار می‌کنند و انتظارات بالاتر و اهداف متعالی‌تری در مورد آینده کودکانشان در آن‌‌‌ها ایجاد می‌شود.

این فعالیت برای ایجاد موقعیت‌‌های مساوی در آموزش در کنار حمایت از آموزش پیش دبستانی حائز اهمیت است.

6- طرح کارآموزی مادران

هدف طرح فوق تربیت مربیان حرفه ‌ای است که پرورش فیزیکی، عقلی، روحی و اجتماعی کودکان را می‌‌فهمند و قادرند در مراقبت و آموزش کودکان با توانایی عمل کنند تا خدمات نگه‌داری از کودکان را در خانه‌‌های آن‌‌‌ها برای مادران کارمند فراهم کنند. اجرای این برنامه در سال 95ـ1994در20 استان کشور شروع شد که طی سالهای 98 ـ 1997 به 26 استان رسید. گفتنی است که در قالب طرح فوق بین سال‌‌های 98 ـ 1994  بالغ بر6403 کارآموز مادری آموزش دیدند.

توسعه آموزشی

بنا بر افزایش اهمیت آموزش پیش دبستانی درکشور ترکیه، اقدامات ذیل درجهت رشد و توسعه مراکز آموزش پیش دبستانی مد نظر قرار گرفته است:

- گشودن کلاس‌‌های مهد کودک در مدرسه‌‌های کنونی و استفاده از ظرفیت‌‌های فیزیکی آنان.

- ایجاد تغییرات لازم در پروژه‌‌های معماری مدارس در دست تأسیس

- ایجاد ساختمانهای لازم در طبقه همکف برای آموزش پیش دبستانی.

- فراهم نمودن پروزه‌‌های آموزشی برای آموزش کودکانی که آموزش پیش دبستانی نداشته اند

- گسترش آموزش و پیشرفت کودکان نوپا از طریق تهیه برنامه‌‌های آموزشی تلویزیونی

- شکل دهی به مراکز تحقیقاتی آموزشی چند منظوره پیش دبستانی برای طرح و اجرای مدل‌های جایگزین به روش‌‌های اقتصادی‌تر برای دسترسی کودکان وخانواده‌‌های مناطق مهاجر نشین و دور افتاده به چنین امکاناتی

- تهیه و طراحی برنامه‌‌های پیشرفت و توسعه آموزشی (رشد ونمو، آموزش و نگه‌داری)

- تکمیل قوانین مربوط به رشد نمو، نگه‌داری و آموزش کودکان در اوان کودکی.

آموزش ابتدایی

  ساختار آموزشی

مقطع آموزش ابتدایی شامل کودکان گروه سنی بین 6 تا 14 سال می شود. در مدارس دولتی رایگان این آموزش برای کودکان دختر و پسر اجباری است . مدارس ابتدایی مؤسسات آموزشی ملی هستند که توسط دولت برای تعلیم و تربیت پسران و دختران از طریق دوره اموزش اجباری 5 ساله ایجاد شده اند . طول مدت آموزش در این مدارس 8 سال است . در طول سال تحصیلی92-1991، 6870683 کودک تحت نظر 234154 معلم در 50669 مدرسه ابتدایی آموزش دیده اند .24/95 در صد کودکان در این رده سنی در مدارس حضور یافتند. آموزش ابتدایی برای تمامی شهروندان بدون در نظر گرفتن جنسیت آن‌‌‌ها اجباری است و به‌صورت رایگان در مدارس دولتی ارائه می‌‌شود.مؤسسات آموزشی ابتدایی شامل مدارس آموزش ابتدایی، کلاس‌‌های آموزشی و جبرانی و هم‌چنین مدارس و کلاس‌‌هایی است که برای کودکان با نیاز به آموزش خاص( کودکان استثنایی) تأسیس می‌‌شود.

اهداف دراز مدت آموزشی

از جمله مهمترین اهداف دراز مدت آموزش ابتدایی هماهنگ با اهداف دراز مدت و اصول اساسی آموزش ملی می توان به موارد ذیل اشاره نمود:

1- ایجاد دانش‌پایه، مهارت‌‌ها، نگرش‌‌‌ها و عادات لازم برای کودکان ترک به منظور تبدیل به شهروندانی خوب و پرورش آنان در راستای اخلاقیات.

2- آماده سازی کودکان ترک برای زندگی و آموزش در سطوح بالاتر و پرورش آنان در راستای علائق و استعداد‌هایشان.

 اهداف کوتاه مدت آموزشی

از جمله مهمترین اهداف کوتاه مدت آموزش ابتدایی هماهنگ با اهداف دراز مدت و اصول اساسی آموزش ملی می توان به موارد ذیل اشاره نمود:

1- خلق محیط آموزشی تحقیقاتی،مولد و مؤثر که به دانش‌آموزان اجازه می‌‌دهد خواسته‌‌‌ها و احساسات خود را بیان کرده،نقاط ضعف و قوت خود و خانواده شان را شناسایی نموده واحساس مسئولیت خود را پرورش دهند.

2- خلق محیط‌های آموزشی و فوق برنامه که برای دانش‌آموزان ابزار لازم برای پیدا کردن دیدی وسیع و جامع نسبت به دنیا را فراهم کند.

3- تهیه برنامه‌‌‌ها برای این‌که دانش‌آموزان را از تکنولوژی‌های اطلاعاتی و مسائل اجتماعی و فرهنگی مطلع ساخته و آنان را افرادی چند بعدی و در حال پیشرفت دائمی در مسائل آکادمیک و اجتماعی و انسآن‌‌هایی با شعور بسازد.

4- وادار ساختن کودکان در فراگیری مهارت‌‌هایی که به آنان توانایی پذیرفته شدن در جامعه و محیط اطراف زندگیشان را می‌‌دهد.

به طورکلی ترمی توان گفت که هدف اصلی مقطع ابتدایی آموزش دانش و مهارتهای اولیه به کودکان،آموزش راه و رسم شهروند خوب بودن وآماده کردن آنها برای زندگی اجتماعی و مقاطع آموزشی بالاتر با درنظر گرفتن علایق،استعدادها و توانائی های دانش آموزان است.

برنامه های آموزشی

ازجمله مهمترین برنامه های آموزشی مراکز آموزش ابتدایی می توان به زبان ترکی، ریاضی، تعلیمات اجتماعی،علوم، علوم اجتماعی،حقوق مدنی و حقوق بشر،تاریخ جمهوری ترکیه، زبانهای خارجی، علوم مذهبی، فرهنگ و اخلاق، نقاشی- کاردستی، موسیقی، ورزش، حرفه و فن ،کمکهای اولیه و قوانین راهنمایی و رانندگی، فعالیتهای فردی و گروهی و دروس اختیاری اشاره نمود.مدت زمان هر کلاس40 دقیقه است.

نرخ جلسات هفتگی پایه های مختلف تحصیلی

هشتم
هفتم
ششم
پنجم
چهارم
سوم
دوم
اول
دروس
5
5
5
6
6
12
12
12
زبان ترکی
4
4
4
4
4
4
4
4
ریاضی
-
-
-
-
-
5
5
5
تعلیمات اجتماعی
3
3
3
3
3
-
-
-
علوم
-
3
3
3
3
-
-
-
علوم اجتماعی
1
1
-
-
-
-
-
-
حقوق مدنی و حقوق بشر
4
4
4
2
2
-
-
-
زبانهای خارجی
2
2
2
2
2
-
-
-
دین، فرهنگ و اخلاق
1
1
1
1
1
2
2
2
نقاشی و کاردستی
1
1
1
1
1
2
2
2
موسیقی
1
1
1
2
2
2
2
2
ورزش
2
2
2
2
2
-
-
-
حرفه و فن
1
-
1
-
-
-
-
-
کمکهای اولیه و قوانین راهنمایی و رانندگی
-
-
-
-
-
3
3
3
فعالیتهای گروهی و فردی
3
3
3
4
4
-
-
-
دروس اختیاری

پروژه‌‌های آموزشی

معرفی آموزش ابتدایی در قالب هشت سال آموزش پایه اجباری در تمامی مناطق کشور از برنامه سوم به بعد در نظر گرفته شد. این موضوع در پانزدهمین هیئت آموزش ملی پذیرفته شد. طبق قانون شماره 4306 آموزش ابتدایی به‌صورت اجباری در شکل دوره 8 ساله پیوسته در آمده و اجرای آن در سطح کشور شروع شد. بعد از این قانون «برنامه آموزش پایه» شروع شد. هم‌چنین «پروژه  آموزش2000» برای کمک به دست یابی اهداف آموزش ابتدایی معرفی شد.پروژه‌‌های زیاد دیگری نیز با سرمایه‌گذاری مؤسسات خصوصی شروع شد و به‌طور مستمر ادمه یافت که از جمله مهمترین آنها می توان به موارد ذیل اشاره نمود:

1- پروژه آموزش 2000

به دلیل افزایش دوره آموزش ابتدایی تا 8 سال در راستای آموزش ملی، پروژه آموزش 2000 در کنار قانون 4306 به مرحله اجرا در آمد. اصول اساسی پذیرفته شده در این پروژه به شرح ذیل می باشد:

1- حذف (حالت دوشیفتی) برنامه مدارس دونوبته که درحال حاضر در بعضی مدارس شهر‌های بزرگ انجام می‌‌شود.

2- کاهش‌تدریجی دانش‌آموزان کلاس و رساندن‌ آن به30 دانش‌آموز تا‌سال 2000

3- ، حمل و نقل دانش‌آموزان با اتوبوس از محل‌های کوچک به مدارس مرکزی‌تر در مناطقی که آب و هوا و وضع جاده مساعد است و مشکل امنیتی وجود ندارد، در جهت حصول کیفیت بالای آموزشی

4- فراهم سازی امکانات آموزشی برای دانش‌آموزان ساکن  مناطق نامساعد آب و هوایی و مناطق دور افتاده از طریق مدارس آموزش ابتدایی شبانه‌روزی(YIBO) و مدارس پایه شبانه‌روزی (PIO) به هزینه دولت

5- حذف تدریج آموزشی دانش‌آموزان چند سطح در یک کلاس (به‌گونه‌ای که در روستا‌‌ها انجام می‌‌شود) با گسترش مدارس شبانه‌روزی 

6- توزیع لباس، کیف، کتاب، و دفتر در میان دانش‌آموزانی که امکانات مالی کافی ندارد

 7- تکمیل آموزشی رسمی از طریق روش‌‌های آموزش از راه دور

8- نصب آزمایشگاه‌‌های کامپیوتر در مدارس آموزشی ابتدایی و استفاده از این آزمایشگا‌‌ه‌ها برای  آموزش به کمک کامپیوتر (CAE)

9- فراهم نمودن امکانات آموزش زبان برای کودکان به منظور آموزش حداقل یک زبان خارجی در سطح ابتدایی

10- مجهز کردن مدارس در راستای نیاز‌های عصر حاضر.

11 – فراهم نمودن امکانات و تسهیلات فعالیت فیزیکی در جهت رشد فیزیکی آنان در کنار رشد قابلیت‌‌های عقلی

13- فراهم نمودن موقعیت‌‌های آموزش از راه دور برای تمامی فارغ‌التحصیلان آموزش ابتدایی

2- پروژه آموزش بهداشت در مدارس

این پروژه در سال‌‌های تحصیلی99- 1995در10مدرسه ابتدایی کشور ازطریق هم‌کاریWHO، هیئت اروپایی، کمیته و وزرات بهداشت شروع شد. هدف پروژه آموزش راه سالم زندگی به کودکان و قادر ساختن آنان در فراگیری دانش ‌و نظر‌‌ها در این مورد و حساس کردن آن‌‌‌ها به مخاطرات سلامتی و پیشرفت توانایی‌‌های تصمیم گیری‌‌ آنان در رابطه با سلامتی خود و کمک به دیگران برای داشتن شخصیت‌‌ بهتربوده است درآغاز سال تحصیلی1999- 1998تعداد مدارس تحت پروژه از15 مدرسه به25مدرسه افزایش یافت.

3- پروژه کمک اجتماعی در حمایت از آموزش 8 ساله ابتدایی

پروژه کمک اجتماعی به وسیله وزارتخانه آموزش در سال تحصیلی1998-98 به مرحله اجرا گذاشته شد تا از دست یابی‌به اهداف کوتاه مدت آموزشی ابتدایی و تکمیل دوره انتقالی با حداقل مشکلات اطمینان حاصل شود. از طریق این پروژه، لباس‌‌های مدرسه، کتاب‌های درس و امکانات آموزشی دیگر و هم‌چنین تغذیه دانش‌آموزان در برنامه الحاقی (ادغام مدارس روستایی) فراهم آمد.افرادی از وزارتخانه فوق، برای ارائه آموزش حقوق کودکان در سمینار آنتالیا حضور یافتند تا به ارائه این قبیل آموزش‌‌‌ها به افراد مبادرت نمایندتا خود این افراد به نوبه خود به دیگران آموزش دهند. این سمینار در قالب برنامه مشترک دولت ترکیه و سازمان یونیسف در سال تحصیلی 1999-2000 به مورد اجرا در آمد تا موضوع حقوق کودکان در برنامه‌‌های آموزش رسمی و غیر رسمی به‌صورتی سالمتر مطرح گردد.

4- پروژه KITGI

پروژه KITGI با عنوان پروزه بهبود جاده‌‌‌ها و خیابآن‌‌‌ها با هدف امنیت ملی عبور و مرور در دست اجراست تا وضعیت فعلی و توصیه‌‌هایی در مورد آموزش امنیت ترافیکی که قسمتی از آن با وام بانک جهانی پرداخت شده است را تحت پوشش قرار دهد.

5- پروژه هدایت حرفه‌ای دانش‌آموزان مدارس شبانه‌روزی حومه و روستا‌های کشور

این پروژه به‌عنوان نمونه در13 استان با تأیید دفتر وزیر در 17 مارس 1999 انجام شد. هدف طرح فوق هماهنگ با قانون شماره 4306 تکمیل دانش ‌و مهارت‌‌ دانش‌آموزان مدارس ابتدایی شبانه‌روزی در جهت آموزش فرهنگ فن‌آوری و آشنایی آنان با مشاغل مختلف و تامین آتیه شغلی آنان است.

6- پروژه آموزش و پرورش بدون کیف

هدف از اجرای این پروژه، تکمیل آموزش و پرورش دانش‌آموزان مقاطع اول تا سوم ابتدایی است. طرح فوق به‌صورت نمونه طی سال96- 1995در42مدرسه ابتدایی15ایالت کشور به مرحله اجرا گذاشته شد. در سال تحصیلی98 -1997 این برنامه به 1875مدرسه در 66 استان گسترش یافت.

7- پروژه تهیه کتاب راهنمای معلمان

هدف این پروژه فراهم نمودن کتاب راهنمای معلمان برای راهنمایی آنان در اجرای سیاست دانش‌آموز محور در جهت هر چه فعال تر نمودن دانش‌آموزان در محیط آموزشی – یادگیری است.

سازمان یونیسف مبلغ28943 دلار امریکائی را به این پروژه تخصیص داده است.

علاوه برآن4400 دلار آمریکایی به صورت وام برای گسترش و تکمیل آموزش فنی، حرفه‌ای، مهارتی (از منابع مالی تحت قانون شماره 3418) انتقال یافته و پروژه با بودجه کل 33343 دلار امریکا به مرحله اجرا درآمد. قراردادی با گروه آموزشی دانشگاه سلیمان برای آماده سازی کتاب راهنمای معلمان امضاء شد. در نهایت کتاب راهنما در ژوئن- جولای سال1999 تکمیل و درسمینار تحولات آگوست 1999 به معلمان ارائه و نظرات آن‌‌‌ها در این مورد جمع آوری گردید.

8- طرح ادغام مدارس روستایی ابتدایی

از جمله مهمترین دلایل اجرای طرح فوق می توان از موارد ذیل نام برد:

1 ـ حصول اطمینان از امکانات و موقعیت‌‌های مساوی آموزشی و افزایش کیفیت آموزش با این حقیقت که وجود بخش‌‌های کوچک بسیاری درمناطق وسیعی در سراسر کشور، گسترش خدمات آموزش رامشکل ساخته است.درحالیکه فراهم نمودن خدمات آموزشی (مانند ساختمان مدارس و امکانات و معلم) برای تعداد زیادی از بخش‌‌های کوچک که در مناطق وسیعی گسترده اند، از نقطه نظر اقتصاد آموزش گران تمام می‌شود و تلاش برای کاهش هزینه‌‌‌ها باعث کاهش درکیفیت آموزش خواهد شد.مدارسی با تعداد کم دانش‌آموز که فاقد امکانات ساختمانی مناسب و معلم کافی هستند با توجه به خواست شهروندان در مناطق حومه ساخته شده است.

این مدارس نه تنها  تربیت افراد متخصص مورد نیاز برای پیشرفت را به روش مورد نظر مشکل می‌سازند بلکه با اصل شرایط آموزش مساوی نیز منطبق نیستند. این روش کار در عوض کیفیت آموزش را کاهش و هزینه آموزش را بالا می‌برد. در نتیجه تلاش برای حصول اطمینان از موقعیت‌‌‌ها و امکانات مساوی آموزشی و بالا بردن کیفیت آموزش دلایل مهمی برای ادغام مدارس روستایی در آموزش ابتدایی بوده است.

2 ـ مهاجرت داخلی

عامل مهم دیگر در انتقال به ادغام مدارس در آموزش ابتدایی مهاجرت داخلی است. از سال 1980 مهاجرت از مناطق حومه به ایالت‌‌های مرکزی شروع شده که از جمله ایالت‌‌های فوق می توان از ایالات آدانا، آنکارا، آنتالیا، بورسا، لکل، استانبول، ازمیر، کوکالی و دیار کبروباتمن نام برد. از جمله استآن‌‌هایی که عمده مهاجرت از آنها صورت می گیرد می توان به آرتوین، کانگیری، ارزروم، کارس، ریز، سیواز، تونسلی اشاره نمود.

مهاجرت خصوصا از مناطق حومه به استآن‌‌های مرکزی، تعداد شاگردان را کاهش داده و باعث شده مدارس زیر ظرفیت خود مشغول کار باشند.

3 ـ تعداد زیاد بخش‌‌های مسکونی کوچک که در مناطق وسیعی گسترده شده‌اند.

      درحالی‌که 35000 روستا در ترکیه وجود دارد، 44319 واحد مسکونی‌ شبه روستا در اطراف این روستا‌‌ها وجود دارد. اکثریت قریب به اتفاق این مسکونی‌‌ها جمعیت خیلی کمی دارند. ارائه خدمات آموزشی به همه این مناطق مسکونی نیازمند استخدام تعداد بیشتری کارمند و در نتیجه صرف هزینه‌‌های بالاتری است. با پوشش دادن دانش‌آموزان این مناطق مسکونی کوچک با برنامه آموزش ابتدایی ادغام مدارس صرفه جویی بسیاری در نیروی کار و هزینه‌‌‌ها  صورت می گیرد. علاوه بر این خدمات فضا‌های آموزشی فراهم شده در روستای مرکزی تحت برنامه الحاق مدارس به این روستا‌‌ها کمک می‌کند تا به مرور زمان بزرگ‌تر شده و باعث حذف مناطق مسکونی کوچک مستقر در مناطق وسیع می‌گردد.

به دنبال قانون دوره اجباری 8 ساله ابتدایی که به معنای ترکیب دوره 5 ساله ابتدایی و دوره 3 ساله راهنمایی بود، نسبت ثبت نام در دوره 8 ساله آموزش ابتدایی در رابطه با نسبت پایین ثبت نام در آموزش مقدماتیمتوسطه (6 /69) پایین آمد. از طریق آموزش 8 ساله پیوسته ابتکارات بسیاری به روش قاطع برای افزایش شرکت درآموزش ابتدایی، برای افزایش ظرفیت آموزش ابتدایی و به‌طور خلاصه برای افزایش میزان ثبت نام صورت گرفت.دولت خط مشی گسترش آموزش ابتدایی 8 ساله برای آموزش پایه را تا رسیدن پوشش همگانی، بالا بردن کیفیت آموزش پایه و افزایش علاقه دانش آموزان به تحصیل در مدارس آموزش ابتدایی را رسم نموده است. براین اساس آماده سازی برنامه آموزش پایه در وزارت آموزش ملی و اجرای موفقیت آمیز این برنامه به‌صورت موظف در آمد.

مدارس شبانه‌روزی  و مدارسی با امکانات سکونتی با هدف حصول اطمینان از دسترسی به خدمات آموزش ابتدایی در مناطق حومه و روستایی و شبه روستایی که فاقد مدرسه هستند و برای کودکان خانواده‌‌های فقیر ایجاد شده است. تمامی هزینه‌‌های دانش‌آموزان در این مدارس توسط دولت پرداخت می‌شود. مدیریت کل آموزش ابتدایی کشور برنامه آموزش ابتدایی الحاقی (ترکیب مدارس روستایی) را گسترش داده است. این برنامه با هدف حصول اطمینان از دسترسی به آموزش با کیفیت بهتر برای دانش‌آموزانی که در مناطق وسیع کم جمعیت زندگی می‌کنند و دانش‌آموزان مدارسی که از آموزش چند سطح دریک کلاس(مانند کلاس‌‌های روستایی) برخوردار می گردند، فراهم می آید.

فعالیت مدارس ابتدایی شبانه‌روزی محلی (CYIBO) و مدارس ابتدایی با پانسیون(PIO) مدارس ابتدایی شبانه‌روزی  محلی و مدارس ابتدایی با پانسیون در سال 1962 بنا به اصل اول مقررات مدارس ابتدایی محلی تحت قانون آموزش وپرورش ابتدایی شماره 222 شروع شد. این اصل بیان می‌کند که مدارس محلی با تسهیلات روزانه و اقامت شبانه در جا‌هایی که چندین روستا نزدیک به یکدیگر یا در روستا‌هایی که خانه‌‌‌ها به‌صورت گروهی در منطقه وسیعی پراکند‌ه‌اند، ایجاد شود.گشودن مدرسه‌‌های

شبانه‌روزی  بعدا براساس اصل 25 قانون پایه آموزش ملی شماره 1739 و اصل 9 قانون آموزش و پرورش ابتدایی شماره 222 ادامه پیدا کرد.تمامی هزینه‌‌های دانش‌آموزان مدارس شبانه‌روزی ابتدایی بوسیله دولت پرداخت می‌شود.آموزش در184مدرسه شبانه‌روزی محلی و117مدرسه ابتدایی با پانسیون در سال تحصیلی 99 ـ1998 ادامه داشت. علاوه بر آن 105 مدرسه شبانه‌روزی محلی و 11مدرسه ابتدایی با پانسیون و 39 خوابگاه در دست تاسیس است. علاوه بر این9 مدرسه ابتدایی شبانه‌روزی محلی و 10 مدرسه ابتدایی با خوابگاه به دختران اختصاص یافته تا از شرکت دختران خصوصا در مناطقی که مدرسه ندارند اطمینان حاصل شود. ساختن مدارس شبانه‌روزی  بعد از این‌که قانون شماره 4306 به مرحله اجرا در آمد سرعت بیشتری گرفت چون این مدارس موظفند تسهیلات لازم برای آموزش با کیفیت بهتر را برای دانش‌آموزانی که در مناطق کم جمعیت که جمعیت به‌طور پراکنده در مناطق وسیعی گسترد‌ه‌اند فراهم سازند. هم‌چنین ظرفیت مدارس شبانه‌روزی کنونی افزایش یافت و دانش‌آموزانی که نمی‌‌توانستند بوسیله برنامه ادغام مدارس (ترکیب مدارس روستایی) پوشش یابند، بدون امتحان ورودی به این مراکز وارد شدند.

                         

 

نرخ افت تحصیلی

نکته قابل توجه در بررسی میزان مردودی در کلاس‌‌های مختلف آن است که مردودی کلاس ششم حدود 7/12 درصد است. یکی از دلایل آن این است که دانش‌آموزان در تطبیق با برنامه متفاوتی که در شروع کلاس ششم اجرا می‌شود با مشکل روبرو هستند. جلوگیری از این مسئله با انتقال به آموزش پیوسته هشت ساله و حصول اطمینان از پیوستگی برنامه ممکن شده است. دومین دلیل برای این میزان بالای مردودی در کلاس ششم به دلیل روی‌کرد معلم است. دانش‌آموزانی که بطور معمول آموزش را از یک معلم در طول پنج ساله ابتدایی دریافت می‌کرد‌ه‌اند اما در این مرحله با معلمین گوناگون در کلاس‌‌های گوناگون روبرو می‌شوند. این وضعیت باعث کاهش میزان توجه مخصوص به شخص دانش‌آموز می‌شود.

این مشکل نیز با معرفی دوره 8 ساله پیوسته آموزش پیشگیری شده است. دانش‌آموزان با درس‌‌های مختلف و معلمین مختلف در کلاس چهارم آشنا شده و به تدریج با آن کنار می‌‌آیند و این‌گونه تاثیر منفی بر دانش‌آموزان به حداقل می‌رسد.

 نرخ ابقاء تحصیلی در کلاس پنجم

نرخ ورودی به کلاس پنجم در مدارس دولتی سراسر کشور 8/98 درصد است. این میزان یرای پسران6 /98 درصد و برای دختران 99 درصد تخمین زده می‌شود. این میزان به دلیل این‌که اتمام حداقل چهار سال تحصیلی پیش نیاز باسوادی پایدار است از اهمیت زیادی برخوردار است. هم‌چنین با درنظر گرفتن این حقیقت که این میزان شاخص نیز “قدرت نگه‌دارنده مدرسه ”است، مشاهده می‌شود که میزان افت تحصیلی تاکلاس پنجم پایین است. علاوه بر آن به واسطه اتخاذ سیاست آموزش اجباری تا سن 14 سالگی، از ترک تحصیل قبل از این سن جلوگیری شده است.

 ضریب کار آیی

براساس داده‌‌های مدارس ابتدایی طی سال تحصیلی97ـ1996ضریب کارآیی6/66 درصدبوده است. به دلیل این‌که داده‌‌های مورد نظر خیلی قابل اعتماد نبود‌ه‌اند ارزش این شاخص پایین است. دانش‌آموزانی که بعد از دوره پنج ساله به مدارس خصوصی انتقال یافته‌اند در آمار ترک تحصیل آمده است. اینطور بنظر می‌رسد که تغییر ساختار سیستم فارغ التحصیلی در کنار انتقال به آموزش اجباری هشت ساله پیوسته در سال1997 و ابتکارات معرفی شده به سیستم آموزشی با هدف بهبود پیشرفت دانش‌آموزان اثرات مثبتی بر ضریب کار آیی داشته باشد.

ارزشیابی تحصیلی

طی3 سال اول دبستان دانش آموزان بر اساس فعالیتهای کلاسی ارزشیابی شده و طی سالهای چهارم و پنجم حداکثر دو آزمون کتبی برای ارزشیابی برگزار می شود.

درمرحلة دوم آموزش ابتدایی(پایه های ششم تا هشتم ) حداقل دو آزمون کتبی و یک آزمون شفاهی برای هر درس برگزار می شود . به دانش آموزی که این مقطع را با موفقیت به پایان برساند گواهینامه ای اعطامی شود

آموزش متوسطه

ساختار آموزشی

از سال 1997 (به دنبال سیستم جدید که جایگزین سیستم قبلی 5 سال آموزش ابتدایی و 3 سال آموزش راهنمایی) آموزش متوسطه که به دنبال هشت سال آموزش ابتدایی ارائه می گردد، شامل دبیرستآن‌‌های عمومی- فنی و حرفه‌ای می‌‌شود که دوره آموزششان 3 سال و در مورد دبیرستان فنی 4 سال است. دبیرستآن‌‌های عمومی دانش‌آموزان را برای حرفه خاصی آماده نمی‌‌کنند بلکه به آماده سازی آنان جهت ورود به دانشگاه مبادرت می نمایند.

در دبیرستآن‌‌هاتی عمومی ساعت آموزش هفتگی در کلاس‌‌های مختلف متفاوت است و از حداقل 33 ساعت تا حداکثر 41 ساعت متغیر است. در سال دوم دانش‌آموزان در دبیرستآن‌‌هایی که برنامه عمومی در آن اجرا می‌‌شود می‌توانند شاخه‌‌های تخصصی علوم طبیعی,ادبی‌,ریاضی, علوم اجتماعی, زبآن‌‌های خارجی, آموزش هنری, وتربیت بدنی را انتخاب کنند. دبیرستآن‌‌های حرفه‌ای, آموزش متوسطه سه ساله را فراهم نموده وافرادی با صلاحیت برای مشاغل مختلف تربیت می‌‌کنند وهم‌چنین دانش‌آموزان را برای مقاطع بالاتر آماده می‌‌سازند. دبیرستآن‌‌های فنی برنامه 4 ساله دارند. مطالب درسی سال اول همانند مدارس حرفه‌ای است. دانش‌آموزان آموزش متوسطه مدرکی در پایان تحصیلات دریافت می‌‌کنند که پیش‌نیاز ورود به آموزش عالی است. آموزش متوسطه شامل حداقل سه سال آموزش در دبیرستان ها و هنرستان های فنی و حرفه ای می شود .هدف دبیرستان ها عبارت است از به دست آوردن سطحی از فرهنگ عمومی، توسعه آگاهی افراد و آشکار ساختن مشکلات جامعه و کسب توانایی لازم برای  سهیم شدن در رشد فرهنگی ، اجتماعی و اقتصادی کشور و آماده کردن دانش آموزان برای تحصیلات عالیه  است.

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی 92-1991، 590/893 دانش آموز در 1961 دبیرستان ، تحت نظر 64069 معلم آموزش دیدند .

از جمله مهمترین مراکز آموزش متوسطه می توان به موارد ذیل اشاره نمود:

- دبیرستان های آناتولی

این دبیرستان ها با هدف آموزش حداقل یک زبان خارجی برای دانش آموزان تأسیس شده است تا آنها بتوانند سطح آموزشی خود را  به بهترین روش افزایش دهند .دوره آموزشی فوق دوره های آموزش متوسطه 7 ساله و یک دوره یکساله آمادگی را در بر می گیرد. به جز دروس زبان خارجی برنامه معمول دبیرستان های فوق با  ارائه دروس علمی و ریاضی به زبان انگلیسی ، پیش می رود .

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی 92-1991 ،بالغ بر452/29 دانش آموز در 159 دبیرستان آناتولی زیر نظر 4273 معلم آموزش دیدند .

ـ دبیرستانهای فنی

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی 92-1991، 3391دانش آموز در 15 دبیرستان فنی و تحت نظر 417 معلم آموزش دیدند .

ـ دانشسراهای تربیت معلم

این دبیرستان های دانش پایه را که معلمان آینده نیاز خواهند داشت ، فراهم می کنند . برنامه های آموزشی به مدت 3 سال بعد از دوره متوسطه ادامه می یابد .

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی 92-1991 ، 12564 دانش آموز در 87 دانشسرا آموزش دیدند که تعداد معلمان نیز 632 نفر بوده است .

ـ دبیرستانهای شبانه

این دبیرستان ها برای کسانیکه به خاطر کارشان نمی توانند دوره آموزشی را به صورت روزانه ادامه دهند و نیز برای کسانیکه دوره  سنی آموزش را پشت سر گذاشته اند ، یک دوره آموزش چهار ساله ارائه می دهد . طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی 92-91 5058 دانش آموز در 10 دبیرستان شبانه و توسط 179 معلم آموزش دیدند .

 ـ دبیرستان های هنرهای زیبای آنادولو

این مدارس برای شکوفا کردن استعدادهای خاص دانش آموزان و حفظ ارزش های فرهنگی ، هنری و ملی ایجاد شده اند .دوره تحصیلی چهار ساله است که شامل یک دوره یکساله مقدماتی نیز می شود .

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی 92-1991، 621 دانش آموز در6 دبیرستان و با 71 معلم تعلیم دیدند .

ـ دبیرستانهای چند منظوره

بر اساس اصل 29 قانون اساسی آموزش ملی ، در جاهایی که جمعیت کوچک و کاملاَ پراکنده باشد ، وزارت آموزش ملی می تواند دبیرستان چند منظوره ای ، به منطور در بر رفتن دوره های عادی عمومی و فنی و حرفه ای ایجاد کند .اجرای این برنامه در 158 مدرسه  به تصویب رسیده و 158 مورد از این مدارس ، به ارائه آموزشهای خود مبادرت می نمایند.

- دبیرستان های فنی و حرفه ای

این مدارس آموزش لازم را جهت ورود به دنیای کسب و کار به دانش آموزان منتقل کرده و نیز آنها را برای تحصیلات عالیه مهیا می نمایند . این دبیرستان ها مؤسسات آموزشی هستند که یک دوره چهار ساله را بعد از مدارس متوسطه ارائه می کنند. این دوره شامل یک کورس علمی آموزش متوسطه به همراه یک کورس صنعتی حرفه ای برای آماده سازی دانش آموزان جهت ورود به مؤسسات آموزش عالی است. برنامه های این دبیرستان شامل دروس کامپیوتر، تجهیزات آموزشی، برق، الکترونیک، ریخته گری ، شیمی ، طراحی فنی ، موتورهای میکرو تکنیکال ، الکتونیک طبی ، نگهداری ماشین آلات و هواپیما و طراحی ساختمانی می شود.طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی 92-1991 ، 30212 دانش آموز در 191 دبیرستان فنی آموزش دیده اند .این مدارس خود به چهار گروه اصلی به ترتیب زیر تقسیم می شوند :

1- مدارس آموزش فنی پسرانه

به منظور بر آوردن نیاز به کارمندان فنی پایه های متوسطه در زمینه صنعت ترکیه ، مدارس زیر تحت نظرمدیرکل آموزش فنی پسرانه به ارائه آموزش می پردازند: دبیرستانهای فنی آناتولی ، دبیرستانهای فنی ، دبیرستان های حرفه ای آناتولی و دبیرستان های حرفه ای صنعتی .

ـ دبیرستانهای فنی آناتولی

دوره آموزش با احتساب دوره مقدماتی یکساله ، چهار سال می باشد .

دانش آموزان علاوه بر دروس گنجانده شده در دبیرستان های علوم نظری میزان حداقلی از یک زبان خارجی را نیز می آموزند .آموزش صنعتی حرفه ای آنها را برای تحصیلات عالیه و شغل آینده مهیا می کند . از جمله برنامه های آموزشی این دبیرستان ها می توان به آموزش کامپیوتر،برق،روزنامه نگاری، ساخت و ساز ، مکانیک، متدهای کنترل از راه دور ، الکترونیک ، طب، ماشین آلات  و معماری اشاره نمود.

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی 92-1991 ، 5675 دانش آموز در 44 دبیرستان تعلیم یافته اند .

ـ دبیرستانهای آموزش حرفه ای آناتولی

طول دوره تحصیل به احتساب یک سال دوره مقدماتی چهار سال می باشد .

دانش آموزان درحرفه های انتخابیشان تعلیم میبینند و دروس را نیز در یک زبان خارجی میگذرانند. دوره های این دبیرستان ها شامل پنج زمینه حرفه ای است .

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی 92-1991  ، 603 دانش آموز در 3 دبیرستان تعلیم دیدند .

ـ دبیرستان های آموزش صنعتی

در این دبیرستان ها دوره های 3 ساله بعد از دوره متوسطه به دانش آموزان عرضه می شود .

برنامه های آموزشی شامل آموزش های حرفه ای در زمینه های مختلف صنعتی است که دانش آموزان را برای ورود به مؤسسات آموزش عالی و رشته های مختلف صنعتی آماده می کند .

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی،864 ، 226 دانش آموز در 426 دبیرستان و توسط 17446 معلم تعلیم دیدند .

2- مدارس آموزش فنی  دخترانه

امکانات آموزش توسعه یافته توسط مدیریت کل آموزش فنی دخترانه برای دختران و زنان در شکل سازمان های آموزش رسمی و غیر رسمی وجود دارد .

این مدارس نیز خود به چهار گروه اصلی به ترتیب زیر تقسیم می شوند :

ـ دبیرستان های آموزش حرفه ای دخترانه

در این دبیرستان ها یک دوره آموزش سه ساله بعد از آموزش متوسطه وجود دارد که پرسنل فنی برای زمینه های مختلف شغلی تربیت می کند .نزدیک به 27 رشته در این دوره آموزش داده می شود .

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 49169 دانش آموز در 361 دبیرستان آموزش حرفه ای بوسیله 12028 معلم تعلیم دیدند .

- دبیرستان های آموزش فنی دخترانه

در این دبیرستان ها دوره آموزشی چهار ساله به داوطلبان ارائه می گردد. برنامه های آموزشی بر روی دانش عمومی و دروس علمی پایه ریزی شده است .در این دوره آموزش چهار رشته تحصیلی صنعتی ارائه می شود .طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی،687 دانش آموز در 26 دبیرستان تعلیم دیده اند .

ـ دبیرستان های آموزش فنی دخترانه آناتولی

طول دوره تحصیل به احتساب دوره یک ساله مقدماتی پنج سال می باشد. در این دبیرستان ها یک زبان خارجی تعلیم داده می شود.طبق آمار بدست آمده درسال تحصیلی،183 دانش آموز در یک دبیرستان تحصیل کرده اند .

ـ دبیرستان های آموزش حرفه ای دخترانه آناتولی

قسمتی از دروس ارائه شده به زبان انگلیسی می باشد . طول مدت تحصیل با احتساب یک سال دوره مقدماتی ، 5 سال می باشد . آموزش ارائه شده در این مدارس در 20 رشته حرفه ای می باشد .

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 3043 دانش آموز در 36 دبیرستان تعلیم دیدند .

3- مدارس آموزش توریسم و تجارت

این مدارس خود به گروه های اصلی ذیل تقسیم می شوند :

 ـ مدارس حرفه ای توریسم و تجارت

سازمان های آموزشی هستند که در آنها دانش آموزان برای آماده شدن جهت برآورده سازی نیازهای تجاری و بخش توریسم تعلیم می بینند .

ـ دبیرستان آموزش حرفه ای توریسم و هتل داری آناتولی

طول مدت تحصیل با احتساب دوره مقدماتی یک ساله چهار سال است .

دانش آموزان دراین مدارس با فراگیری زبان های خارجی برای شغل های منتخب مهیا می شوند .

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 5236 دانش آموز در 23 دبیرستان ، توسط 511 نفر معلم تعلیم دیدند.

ـ دبیرستان های آموزش تجارت خارحی آناتولی

این دبیرستان ها آموزش و دانش یک زبان خارجی را برای مهیا کردن دانش آموزان برای ورود به تجارت خارجی مرتبط با سازمان ها و شرکت های مختلف بازرگانی در مناطق آزاد تجاری ارائه می کنند .

طول دوره تحصیل با احتساب یک دوره یک ساله مقدماتی چهار سال است .

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 582 دانش آموز در 6 دبیرستان به وسیله 28 معلم تعلیم دیدند .

ـ دبیرستان های تجارت آناتولی

این مدارس آموزش لازم را برای تربیت پرسنل واجد شرایط با دانش زبان خارجی در زمینه تجارت خارجی و فرایند اطلاعات ارائه می کند .این دوره نیز با احتساب یک دوره یک ساله مقدماتی ، چهار سال است . طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 3681 دانش آموز در 33 دبیرستان آموزش دیدند . تعداد معلمان 262 نفر اعلام شده است .

ـ دبیرستان های حرفه ای دفترداری آناتولی

این مدارس، مدارس حرفه ای هستند که برنامه ای چهار ساله بارویکرد معرفی نیازهای سرمایه گذاری مختلف دولتی و خصوصی ، از طریق پرسنل ماهری که قادر به تکلم به یک زبان خارجی هستند ، ارائه می کنند . طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 715 دانش آموز در 5 دبیرستان آموزش دیده اند که تعداد معلمان در این دبیرستانه ها 38 نفر بود ه است .

ـ دبیرستانه های حرفه ای آشپزی آناتولی

این مدارس ، دوره آموزشی یکساله ای را با هدف شناساندن دانش آموزان مستعد برای آشپزخانه های ترکیه و جهان و نیز تعلیم یک زبان خارجی ، عرضه می کنند . طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 91 دانش آموز در یک دبیرستان آموزش دیدند .

ـ دبیرستان آموزش حرفه ای سلامت « والیده باغ»

این دبیرستان در اول اکتبر سال 1974 در استانبول تأسیس شد . این مدرسه تنها مدرسه ای است که دانش آموزان را برای حرفه پرستاری درمراکز مختلف آموزش بهداشت وابسته به وزارت بهداشت، آماده می کند .بطور متوسط 40 پرستار در هر سال و 467 پرستار تاکنون از دبیرستان فوق فارغ التحصیل شده اند. طول دوره تحصیل 4 سال است که به صورت رایگان می باشد و دانش آموزان بر اساس یک امتحان انتخاب می شوند.

ـ دبیرستان های تجارت

این مدارس آموزش هایی را در زمینه های تجارت، مدیریت، حسابداری،مالی،شرکت تعاونی، بازاریابی ،توریسم، بانکداری و مهارت های دفترداری برای معرفی به نیازهای سرمایه گذاری های خصوصی و دولتی ارائه می کنند . طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 147753 دانش آموز توسط 6950 معلم در 222 دبیرستان تعلیم دیده اند .

- دبیرستان های تجارت دوره شبانه

مدارس مذکور دوره های حرفه ای چهار ساله ای هستند که به کسانی ارائه می شود که بعداز اتمام دوره راهنمایی مجبور به کاردرطول روز هستند .در اینجا فرصت مناسب برای شکوفا شدن استعدادهایشان در زمینه های حرفه ای به آنها داده می شود . طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 2733 دانش آموز در 5 مدرسه و با 91 معلم آموزش دیدند .

ـ دبیرستان های توریسم و مدیریت هتل

اینگونه مدارس حرفه ای برنامه آموزشی سه ساله ای دارند که با هدف معرفی نیازهای بخش توریسم از طریق افراد مستعد و آماده سازی آنها برای آموزش عالی ارائه می شود. طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 571 دانش آموز در 3 دبیرستان تعلیم دیدند.

ـ دبیرستان های الهیات اسلامی

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 687139 دانش آموز در 2128 مدرسه دینی ، توسط 55914 معلم تعلیم داده شدند .این دبیرستان ها با توجه به قانون 430 مربوط به یکپارچه سازی سیستم آموزی ماده 40 و قانون 1739 مربوط به آموزش ملی پایه ماده 32 تأسیس شده اند .

در این مدارس دانش آموزان نحوه تدریس قرآن ، موعظه و سایر موضوعات مذهبی را فرا می گیرند.

این مدارس همچنین دانش آموزان را برای مدارج عالی آماده می کنند .

این مدارس نیز خود به گروه های اصلی ذیل تقسیم می شوند :

ـ دبیرستان های الهیات اسلامی آناتولی

تحصیل در این مدارس پس از گذراندن دوره ابتدایی 8سال طول می کشد. دروس انگلیسی و آلمانی ارائه می شده و دانش آموزان برای هدایت سرویس های مذهبی و آموزش قران و موعظه تعلیم میبینند. این مدارس  به تربیت دانش آموزان برای سازمان های آموزش عالی مبادرت می نمایند.

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 2067 دانش آموز در 16 دبیرستان آموزش دیدند .

ـ دبیرستانهای  امامت (کالج های آموزش مذهبی)

در این مدارس دانش آموزان برای آموزش مذهب، تدریس قرآن و فراهم کردن سایر سرویس های مذهبی تعلیم می بینند. طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی1992-1991، 346174 دانش آموز در390 دبیرستان به تحصیل پرداختند.

 ساختار مقطع مقدماتی متوسطه

(پایه های ششم تا هشتم ابتدایی که تا سال تحصیلی 98- 97 جزئی از دورة متوسطه به شمار می آمد)

 

تعدادمعلمین زن
تعدادکل معلمان
تعداددختران ثبت نامی
تعدادکل ثبت نامی
تعدادمدارس
سال
16539
47072
882627
2381510
6610
1990
18559
51528
904323
2405335
7025
1991
20724
56055
981313
2556339
7544
1992
23724
61968
1024203
2636558
8318
1993
26252
64871
1051224
2674986
8897
1994
29159
70661
1093962
2645440
9385
1995
30070
72164
1042982
2622594
9830
1996

 

ساختار مقطع تکمیلی متوسطه

 

تعدادمعلمین زن
تعدادکل معلمان
تعداددختران ثبت نامی
تعدادکل ثبت نامی
تعدادمدارس
سال
46042
116810
543444
1426632
3743
1990
49131
123651
610715
1582347
4012
1991
52127
130474
671908
1743471
4239
1992
54944
137547
732190
1887534
4511
1993
55571
137732
791021
2050565
4713
1994
59238
145241
849547
2162865
4987
1995
-
146665
-
2138298
5360
1996
55691
926407
142972
2263396
5924
1997

 

 

اهداف آموزشی

در دبیرستانهای عادی  ( general )هدف ، آماده کردن دانش آموزان  برای ورود به دانشگاه است و این در حالیست که در دبیرستانهای حرفه ای هدف، تربیت نیروی انسانی،درجهت برخورداری از قابلیت برای حرف مختلف و آماده کردن دانش آموزان برای ورود به دانشگاه است .

سیستم نمره دهی

  5 ( عالی)

 4 ( خوب )

 3 ( رضایت بخش )

 2 ( قبول)

1 ( مردود )

بالاترین نمره : 5

مرز قبولی و مردودی : 2 و 3

پایین ترین نمره : 1

آموزش استثنایی

سیاستهای آموزشی

از جمله مهمترین سیاستهای آموزشی مراکز آموزش استثنایی می توان به موارد ذیل اشاره نمود:

1- آموزش کودکان استثنایی از سنین آغازین کودکی

2- ارائه خدمات راهنمایی و مشاوره به خانواده های برخوردار از کودک معلول

3-  ارائه تمرینات منسجم جسمی و ذهنی به کودکان استثنایی

4-  طراحی و اجرای برنامه های آموزش استثنایی فردی

5- ارائه  آموزش اجباری پیش دبستانی به کودکان استثنایی

اصول و اهداف آموزشی

هدف از آموزش استثنایی تعلیم و تربیت کودکان 4 تا 18 ساله ای است که به دلیل شرایط خاص جسمی ، روحی ، روانی ، اجتماعی و بهداشتی شان نمی توانند از نظام آموزش عادی بهره برند. یکی از اصول اساسی آموزش استثنایی این است که افرادی که نیاز به آموزش استثنایی دارند تا حد امکان از محیط اجتماعی و طبیعی شان جدا نگردند .از این رو ، اقداماتی انجام شده تا این کودکان در مدارس عادی تعلیم ببینند یا به عکس در مدارس عادی امکانات آموزش استثنایی برای چنین کودکانی فراهم آید تا این کودکان بتوانند در کنار همسالان خود از فرصتهای آموزشی و اجتماعی فراهم شده بهره گیرند.

مؤسسات آموزش استثنایی

این کلاس ها در کنار مدارس ابتدایی عادی برای دانش آموزان ناشنوا ، نابینا و عقب افتاده ذهنی ایجاد می شوند .طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی 92-1991، 159849 دانش آموز در 873 مدرسه ویژه با 8574 معلم تعلیم دیدند .در همین مدت 1813 دوره خاص و 813 درس آموزش خاص نیز وجود داشت . در این دوره های بالغ بر 227789 دانش آموز حضور داشتند.

این مدارس ، با هدف آموزش معلولان جسمی و روحی و نیز افراد داری استعداد بالا برای قادر ساختن آنها در تبدیل شدن به اعضای مفید جامعه و دست یافتن به یک شغل ، تأسیس شده اند .

در این مدارس که کلاسهای روزانه و مسکن و غذا را برای دانش آموزان فراهم می کند ، تحصیل به صورت رایگان است . طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی 92-1991، بالغ بر 952382 دانش آموز در گروه سی تا 18 سال که آموزش خاصی نیاز داشتند ، 17574 نفر در مدارس خاص و 5084 نفر در مدارس عادی جای گرفتند که در اینصورت آنها توانستند با سایر کودکان ادغام شوند .

این مدارس نیز خود به گروه های اصلی ذیل تقسیم می شوند :

ـ مدارس نابینایان

این مدارس فرصت های آموزش را برای کودکانی که درجه بینایی آنها کمتر از10/1 در هر دو چشم است و نیز برای کسانیکه درجه بینایی آنها به صورتی جدی معیوب است ( ببین 30/1  و 10 /1 )فراهم می آورد.مدت تحصیل در مدارس ابتدایی 6 سال است .بعضی از این مؤسسات مدارس متوسطه نیز دارند .

ـ مدارس ناشنوایان

این مدارس فرصت های آموزشی مناسب را برای کودکانی که علی رغم همه اقدامات انجام شده کاهش بیشتر از70 دسی بل در میزان شنوایی خود داشته اند و بعنوان بسیار ناشنوا طبقه بندی می شوند و نیز برای کودکانی که کاهش حد شنوایی آنها بین 25 الی70 دسی بل بوده و به صورت افراد سنگین گوش طبقه بندی می شوند، فراهم می آورد .مدت تحصیل در مدارس بخش ابتدایی6 سال می باشد. بعضی از این مراکز ، مدارس دوره متوسطه و کودکستان نیز دارند .

ـ مدارس معلولان اورتوپدیکال

این مدارس فرصت های آموزشی را برای کودکانی که با وجود اقدامات انجام شده ، به دلیل نقص عضو قادر به دنبال کردن یک دوره عادی نیستند، فراهم می آورد .مدارس مذکور در آنکارا مستقر می باشند که  شامل یک مدرسه ابتدایی ، یک مدرسه متوسطه صنایع دستی و یک دبیرستان حرفه ای می باشد .

ـ مدرسه کودکان عقب افتاده ذهنی

این مدرسه برای بچه هایی با I . Q  بین 25 الی 44 و نیز برای آنهایی است که قادرند نیازهای شخصی خود را جستجو کنند، در نظر گرفته شده است.

ـ مدرسه کودکان عقب افتاده ذهنی با قابلیت آموزش نسبی

این مدرسه برای کودکانی با I . Q   مابین 45-75 در نظر گرفته شده است.

آموزش معلمان

ساختار آموزشی

در ترکیه کالجهای تربیت معلم، به سه دسته تقسیم می‌شوند؛ برخی مؤسسات تربیت معلم، طی یک دوره 2 ساله معلمین را جهت تدریس در مدارس ابتدائی تعلیم می‌دهند. مؤسسات تربیت معلم سه ساله آموزگاران را برای مدارس متوسطه آموزش می‌دهند و مؤسسات تربیت معلم چهار ساله کار تربیت معلمین برای تدریس در لیسه‌ها را به عهده دارند. دانشجویان کالجهای تربیت معلم، در سطوح بالاتر دروس تخصصی در مراکز دانشگاهی مقتضی و واحدهای روش تدریس را در مراکز تربیت معلم عالی می‌گذرانند.

برنامه های آموزشی

معلمان مدارس ابتدایی، راهنمایی و دبیرستان ملزم به گذراندن یک دورة تحصیلی چهار ساله در دانشگاه و اخذ مدرک لیسانس می باشند .این برنامه شامل واحد هایی در رشته های تخصصی دانشجویان ، آموزش روشهای تدریس و مدرک تدریس می باشد .معلمان دبیرستانهای فنی و حرفه ای یک برنامه آموزش فنی را در یک مرکز دانشگاهی آموزش فنی می گذرانند و بعد از پایان دورة مدرک لیسانس دریافت می دارند . تا اوایل دهة 1990 این مدرک با نام « مدرک فنی آموزش عالی » شناخته می شد .

به طور کلی می توان گفت که کلیه معلمان( ابتدایی و بالاتر) باید تحصیلات دانشگاهی داشته باشند. کسانی که متقاضی تدریس در مدارس هستند باید دوره های آموزش اولیه، آموزش تدارکاتی و برنامه های تدریس عملی را بگذرانند ، که طول این دوره ها از سه تا ده ماه متغیر است . در دورة تدریس عملی ، افراد زیر نظر یک معلم ارشد تدریس می کنند .

ارتقاء تحصیلی

دوره های تربیت معلم 2 و سه ساله بوده و برای ارتقاء شغلی لازم است معلمان آموزشهای از راه دور با همکاری دانشگاهها را بگذرانند . معلمها می توانند از طریق مدارس عالی تربیت معلم مدارک تکمیلی را دریافت کنند .

مدت زمان تدریس به تفکیک مقاطع مختلف تحصیلی

مقطع ابتدایی : 5 سال اول = 30 ساعت در هفته

مقطع مقدماتی متوسطه سال 8-6 = 24 ساعت در هفته

مقطع تکمیلی متوسطه : 15 ساعت در هفته

آموزش معلمین ابتدایی

برخورداری معلمین مدارس ابتدایی از یکی از2 شرایط ذیل در نظام آموزش ملی کشور ترکیه الزامی است:

الف) برخورداری ازصلاحیت‌‌های آموزشی مورد نیاز

ب) برخورداری ازصلاحیت تدریس مطابق با استاندارد‌های ملی

از نظر این حقیقت که معلمین آموزش ابتدایی حداقل برنامه دوره چهار ساله را تکمیل نمود‌ه‌اند و صلاحیت‌‌های آموزش را از طریق آموزش‌‌های ضمن خدمت همان‌طور که مورد نیاز استاندارد‌های ملی است گذراند‌ه‌اند تمامی معلمین در شاخص‌های نهم و دهم آورده شد‌ه‌اند بنابراین این شاخص‌‌ها را می‌توان صددرصد اعلام کرد. در سال‌‌های گذشته بسیاری از معلمین که فارغ التحصیل برنامه‌‌های کمک معلم بودند برنامه‌‌های جبرانی را برای بالابردن صلاحیت‌‌های آکادمیک خود تا مرحله معلمی گذراند‌ه اند.

در صورتیکه تمامی معلمان هم این برنامه‌‌های جبرانی را نگذرانده باشند، نسبت آنان به کل از آنجا که بسیار کم بود در نظر گرفته نمی‌شود و این معلمین همگی حداقل ده سال تجربه معلمی دارند.

صلاحیت‌‌های معلمین آموزش ابتدایی برطبق استاندارد‌های ISCED از این قرار است:

صلاحیت‌‌های آکادمیک معلمین آموزش ابتدایی

 

صلاحیت های مکسوبه
سطح آموزش
طول آموزش
ساختار آموزشی
مقطع آموزشی
مدرک آموزگاری آموزش ابتدایی
عضو آموزش
4سال
موضوعات کلی عمومی مطالعات حرفه‌ای، تجربه آموزگاری
آموزش‌ابتدایی(سن 6 تا 10)
مدرک آموزگاری آموزش ابتدایی (مدرک آموزگاری درس خاص)
عضو آموزش
4 سال
موضوعات کلی عمومی مطالعات حرفه‌ای، تجربه آموزگاری
آموزش‌ابتدایی(سن 6 تا 10)

 

در برنامه آموزش پایه، ارائه آموزش کامپیوتر به آموزگاران از جمله فعالیت‌‌هاییست که برای گسترش افق آموزش پایه در نظر گرفته شده است. تعداد آموزش دهندگان به معلمین بیش از 1500 نفر بوده و تعداد معلمین که از طریق کلاس‌‌های آموزش کامپیوتر که بوسیله این آموزش دهندگان در استآن‌‌های مختلف آموزش دید‌ه‌اند از مرز 100000 نفر گذشته است. با استفاده از تجربیات آموزشی معلمین و دانش‌آموزان به کمک فن‌آوری‌های کامپیوتر، برنامه‌‌هایی برای آموزش‌‌های ضمن خدمت در آشنایی با کامپیوتر طراحی گردیده است. این برنامه‌‌‌ها معلمین سراسر کشور را تا سال 2000 پوشش می‌دهد.

اولویت استفاده از آزمایشگاههای فعلی کامپیوتر با معلمین آموزش ابتدایی و معلمینی است که به ارائه خدمت در تمامی استآن‌‌‌ها مبادرت می نمایند.

در راستای کار برنامه‌ریزی شده، اداره کنندگان و معلمینی که در دو دبستان ابتدایی منتخب هر منطقه و استان خدمت می‌کنند تا پایان سال 1998 آموزش کامپیوتر خواهند دید. چون این مسئله دارای اولویت است تمامی معلمین، بازرسان و کادر اداری که در تمامی سطوح آموزشی در سراسر کشور خدمت می‌کنند تا پایان سال 2000 در کار با کامپیوتر تبحر خواهند یافت.

آموزش معلمین مدارس متوسطه

معلمین مدارس متوسطه نیز در دانشگاه‌‌‌ها آموزش دیده و به احراز مدرک کارشناسی نائل می آیند.

آموزش اساتید دانشگاهی

بر طبق قانون آموزش عالی مؤسسات أموزش عالی مسئول آموزش هیئت علمی خود چه در کشور وچه در خارج از کشور هستند. قواعدگوناگونی برای ارتقاء اعضاء هیئت علمی وجود دارد.

آموزش ضمن خدمت

اهداف آموزشی

هدف این دوره، برنامه ریزی و مدیریت برای اهداف آموزشی و اجرای مناسب برنامه های آموزش معلمان می باشد. وزارت آموزش و پرورش معلمها را برای شرکت در این دوره ها انتخاب می کند . این افراد از بین افرادی که ثبت نام کرده اند انتخاب می شوند . طول هر دوره از 3 تا 90 روز متغیر است.

ارزیابی‌پیشرفت تحصیلی

آموزش‌‌های ضمن خدمت میبایست بوسیله بازرسان در سطح استانی براساس مقیاس‌‌های طرح شده بوسیلهMEB اداره شود.آموزش‌‌‌ها باید شامل روش‌‌های آموزشی،ارزیابی‌تحصیلی،شرکت جمعی،اداره کلاس و مطالب تکمیل شده از طریق برنامه‌‌های راهنمای آموزشی در مراکز آموزشی باشد.

شرکت اولیا در فعالیت‌‌های مدرسه نیز باید در این برنامه‌‌‌ها مورد استفاده قرار گیرد. این آموزش دو هفته ای با حضور بازرس‌‌‌ها در مدارس مناطق روستایی و برگزاریسمینار‌های ماهیانه تکمیل می گردد.

هدف آموزش کادر اداره کننده درمدیریت استانی آموزش ملی و کادر اداری مدرسه، بهبود قابلیت‌‌های تصمیم گیری، شرکت اولیا و جامعه در کار‌های مدرسه، بهبود سطح حرفه‌ای معلمین و بالا بردن قابلیت‌‌های اداره کردن مدرسه است.درحال حاضر M E Bیک سری کلاس‌‌های آموزش ضمن خدمت برای کادر اداری مدارس در خصوص آموزش برنامه ریزی، ارتباطات، آموزش مدیریت و استفاده از فن‌آوری در مدرسه را برقرار کرده است. این برنامه هم‌چنین به دلیل کمبود معلمین مشاور که در حال حاضر فقط در یک درصد از مدارس شهری خدمت می‌کنند مسئله را مورد توجه قرار می‌دهد. این کار بوسیله افزایش آگاهی تمامی کادر وخصوصا کادر مدارس که معلمین مشاور در آن خدمت نمی‌‌کنند صورت می‌‌گیرد